;dfrf/÷;+If]k

PSn} n8\b}5 hgdf]rf{


dfcf]jfbLsf] cfqmd0faf6 ;Vt 3fOt] hgdf]rf{sL ?kf yfkf .

hgdf]rf{sf sfo{stf{n] dª\l;/sf] t];|f] ;ftf afUn'ªdf dfcf]jfbLsf …lhNnf GofofwLzÚ ;lxt ^ hgfnfO{ sAhfdf lnP . To;nuQ} dfcf]jfbLn] hgdf]rf{sf lhNnf ;lrjnufot kfFr hgfsf] ckx/0f tyf k"j{ ;f+;b k/L yfkfsL >LdtL ?kf;lxt Ps bh{geGbf a9L sfo{stf{nfO{ d/0ff;Gg x'g]u/L s'6kL6 u/] .

x'g t g]skf dfcf]jfbL / g]skf Pstfs]Gb|–d;fnsf] r'gfjL ;Ë7g hgdf]rf{ g]kfn /fhgLlts ldqzlQm x'g\ . logdWo] Pp6fnfO{ …hËnsf dfcf]jfbLÚ / csf]{nfO{ …hËnaflx/sf dfcf]jfbLÚ ;d]t elgGYof] . u|fdL0f If]qdf cGo /fhgLlts kf6L{sf g]tf–sfo{stf{ lj:yflkt x'Fb} uPsfn] /fhgLlts z"Gotf 5fPsf] a]nf dfcf]jfbLsf] lx+;f / HofbtLn] cfkm"nfO{ ;d]t afFsL g/fv]kl5 PSn} eP klg hgdf]rf{n] ufpFufpFdf dfcf]jfbL;Fu n8\g z'? u¥of] . t/ pgLx¿sf] of] n8fOF clxn] Pscsf{sf] cl:tTj g} gfd]6 kfg]{u/L cl3 al9/x]sf] / lx+;fTds x'Fb}uPsf] 5 . Pstfs]Gb|–d;fnsf kf]ln6Jo'/f] ;b:o tyf k|jQmf lrqaxfb'/ s];L dfcf]jfbLnfO{ …cftÍsf/LÚ sf] ;+1f lbFb} eG5g\, æxfd|f] n8fO{F pgLx¿sf] cTofrf/n] pAhfPsf] k|lt/f]w xf] . hlt cGofo / cTofrf/ x'G5, xfdL Tolt g} ;ª\3if{df plqG5fF} . ad / aGb's b]vfP/ lgoGq0fdf lnFb}df /fhgLlts k|efj dflgFb}g, of] t pgLx¿sf] lx6n/ / df]xg ;dz]/ aGg] rfnf dfq xf] .Æ

hgdf]rf{n] uPsf] c;f]hb]lv dfcf]jfbL– lj?4 …e08fkmf]/ cleofgÚ z'? u/]sf] xf] . ;f] ;Ë7gsf lhNnf pkfWoIf t'N;L/fd cof{n dfcf]jfbLn] hgo'4 z'? u/]otf cfˆgf] ;Ë7gsf bh{gf}F sfo{stf{ ckx/0f / oftgfsf] lzsf/ ePsf] atfpF5g\ . pgL cfkm}F klg ckx/0fdf k/]sf] b'O{ dlxgfkl5 3fOt] cj:yfdf dfcf]jfbLsf] 3]/f tf]8]/ efu]sf x'g\ . df]rf{sf sfof{no OGrfh{ s[i0f yfkfn] dfcf]jfbLn] b'O{ jif{cl3 af]xf]/fufpFsf hgdf]rf{ sfo{stf{sf b'O{ lgbf]{if afnssf] ;d]t xTof u/]sf] atfP . pgL eG5g\, æuPsf] ;fpgdf /fªvfgL uflj;sf k"j{cWoIf eLdaxfb'/ >L;dflysf] h3Go cfqmd0fkl5 dfcf]jfbLsf] HofbtL Psbd} a9]sf] / xfdL e08fkmf]/ ug{ afWo ePsf xf}F .Æ ptf, dfcf]jfbLsf lhNnf ;]qm]6/L clgn hgdf]rf{n] @)%% ;fndf af6fsfrf}/df cfˆgf b'O{ sfo{stf{nfO{ s'6lk6 u/]kl5 cGtlj{/f]w z'? ePsf] atfpF5g\ . clxn];Dd pgLx¿aLr Ps bh{geGbf a9L 7fpFdf s'6lk6, ckx/0f / n'6kf6 ePsf 5g\ . hgdf]rf{n] ufpFufpFdf k'u]/ dfcf]jfbLsf] e08fkmf]/ ug{ yfn]kl5 logLx¿aLr zq'jt\ Jojxf/ / ef}lts cfqmd0f rls{Fb} uPsf] 5 .

hgdf]rf{ 6f]nLn] @) c;f]hdf bd]s km]bLdf dfcf]jfbL Pl/of ;]qm]6/L k|sfz, an]jf gu/ hg;/sf/ pkk|d'v dw' zdf{ / Ps gfafns;lxt ;fthgfnfO{ s'6]/ o'4;fdu|L n'6]kl5 dfcf]jfbLn] !) sflQsb]lv hgdf]rf{sf] lj/f]wdf …kbf{kmf; cleofgÚ z'? u/] . To;lbg l‰jfvf]nfsf] sfo{qmddf pb\3f6g efif0f ub}{ dfcf]jfbL kf]ln6Jo'/f] ;b:o kDkmf e'iffnn] hgdf]rf{nfO{ ;lRrg, dfkmL dfUg / n'l6Psf ;fdfgx¿ lkmtf{ ug{ Psdlxg] clN6d]6d lbPsL lyOg\ . t/ clN6d]6d ;lsPsf] nuQ} !@ dª\l;/df hgdf]rf{n] a/]ª / bd]s ufhfaf6 dfcf]jfbL lhNnf ;b:o pQd / ljb|f]xL tyf !# dª\l;/df …GofofwLzx¿Ú lr/~hLjL, ljlgtf, s?0ff / eljnfO{ sAhfdf lnof] . To;sf] hjfkmdf b'O{lbgd} dfcf]jfbLn] hgdf]rf{sf] k|efj If]q s'lZd;]/f, bd]s / ljgfdf/]af6 lhNnf ;lrj e/t kf}8]n, sf]iffWoIf nfnaxfb'/ 5GTofn, sfo{stf{x¿ s'df/ yfkf, d'lgZj/ zdf{ / s]o/l;+ k'gnfO{ ckx/0f ug'{sf ;fy} s]Gb|Lo pkfWoIf k/L yfkfsL >LdtL;lxt Ps bh{geGbf a9L sfo{stf{dfly s'6lk6 u/] .


hgdf]rf{nfO{ clN6d]6d lbFb} dfcf]jfbL g]t[ kDkmf e';fn .

s'6lk6af6 uDeL/ 3fOt] ?kf yfkf, eljnfn 5GTofn / /fdk|;fb ;fksf]6f clxn] sf7df8f}Fdf pkrf/ u/fO/x]sf 5g\ . hgdf]rf{n] 3fOt] sfo{stf{sf] pkrf/sf nflu cfly{s ;xof]u ug{ ;fj{hlgs cfXjfg ;d]t u/]sf] 5 . o;cl3 klg c;f]hsf] bf];|f];ftf dfcf]jfbLn] 9f]/kf6gdf k/L yfkf;lxt s]xL sfo{stf{nfO{ 3fOt] agfO{ tLg hgfnfO{ ckx/0f u/]sf lyP .

hgdf]rf{n] kl5Nnf] k6s @# dª\l;/df ;b/d'sfd afUn'ª ahf/df e08fkmf]/ sfo{qmd u¥of] . sfo{qmddf Pstfs]Gb|–d;fnsf g]tf lrqaxfb'/ s];Ln] afUn'ªnfO{ dfcf]jfbLlj?4 plqg] b}n]vkl5 bf];|f] lhNnf agfpg ;a} /fhgLlts bn, ;j{;fwf/0f hgtf / ljz]if u/L dlxnfx¿nfO{ cfXjfg u/]sf 5g\ . ptf, ToxL lbg s'ZdL;]/f ahf/df cfof]lht kbf{kmf; sfo{qmddf dfcf]jfbLsf lhNnf ;]qm]6/L clgnn] hgdf]rf{;Fu ca cfˆgf] kf6L{sf] s'g} /fhgLlts ;DaGw g/x]sf] 3f]if0ff ub}{ To; kf6L{sf …p208 JolQmx¿Ú nfO{ sf/afxL ul/g] r]tfjgL lbPsf 5g\ . hgdf]rf{sf] /fd|f] k|efj ePsf] If]q dflgPsf af]jfª, lg;L, af]Ëfbf]efg, v'Ëf, lxn, bln{ªnufot Ps bh{geGbf a9L uflj;df clxn] dfcf]jfbLsf] ks8 5 . k"j{ uflj; cWoIf zDz]/ 3lt{nufot df]rf{sf b'O{ bh{geGbf a9L sfo{stf{ e"ldut ePsf 5g\ .

o;aLr cfk;L åGå cGTo ug{ b'j}kIfsf pRr g]t[Tjn] bfªsf] c1ft:yndf jftf{ u/L ^ aF'b] ;xdlt klg u/]sf lyP . t/ clxn] pgLx¿ Pscsf{dfly ToxL ;xdlt klg pNnª\3g u/]sf] cf/f]k nufO/x]sf 5g\ . jftf{df b'j} kf6L{n] ckxl/t sfo{stf{ tTsfn d'Qm ug]{, ef}lts cfqmd0f tTsfn /f]Sg], lgoGq0fdf lnOPsf ;fdfg lkmtf{ ug]{, 3fOt]x¿sf] pkrf/ ug]{, lhNnf:t/df jftf{6f]nL agfO{ cfk;L ;d:ofx¿ xn ug]{ / afUn'ª, u'NdL, bfª, s~rgk'/ tyf kfFry/sf 36gfsf] 5fglag ug{ 5fglag 6f]nL agfpg] ;xdlt ePsf] lyof] .

sfª\u|];, Pdfn]h:tf 7"nf kf6L{sf g]tfx¿ hgdf]rf{–dfcf]jfbL åGåaf6 /fhgLlts lx+;f c‰} rls{g] ;Defjgf b]vfpFb} cfkm"x¿ hgdf]rf{ h;/L dfcf]jfbLlj?4 gnfUg] atfpF5g\ . g]skf Pdfn]sf lhNnf ;lrj >Lk|;fb zdf{ eG5g\, æcGttM of] n8fOF pgLx¿sf] cxd\ / cl:tTj /Iff;Fu hf]l8g k'u]sf] 5 .Æ g]kfnL sfª\u|];sf lhNnf ;efklt xl/k|;fb >]i7 dfcf]jfbLlj?4 j}rfl/s åGå t]h agfpg'kg]{ cfjZostf bzf{pFb} eG5g\, æef}lts cfqmd0faf6 s;}nfO{ kmfObf xF'b}g .Æ

xl/gf/fo0f uf}td, afUn'ª


drf{n] wfg]sf] hLljsf

drf{ agfpg] k'Vof}{nL Joj;fosf] e/df ;~r/fgL lnDa"n] kl/jf/ dfq kfn]sL 5}gg\, 5f]/f5f]/LnfO{ af]l8{ªdf klg k9fPsL 5g\ . Onfd, a/af]6]–# sL ;~r/fgLsf cg';f/, pgL xKtfdf ?=$ xhf/b]lv $% ;osf] drf{ a]r]/ b'O{ltxfO{ cyf{t\ sl/a ?=# xhf/ gfkmf ul5{g\ . hfF8 agfpg k|of]u x'g] drf{, rfdnnfO{ l9sLdf s'6]/ kL7f] agfO{ jfb\3fË]sgf gfdsf] ‰f/sf] h/f / kft tyf cb'jf / v';f{gL ld;fP/ agfOG5 .

a/af]6]—#, dfb|]gLsf @@ 3/kl/jf/ drf{ agfpg] oxL k'Vof}{nL k]zfdf cfl>t 5g\ . k|To]s 3/sf dlxnfx¿n] xKtfdf ?=!@ ;ob]lv % xhf/;Ddsf] drf{ agfpF5g\ . pgLx¿n] agfPsf] drf{ @% k|ltzt lhNnfdf / afFsL ‰fkf, w/fg / ef/tsf] bfhL{lnª, ldl/s, l;lSsddf vkt x'G5 . Jofkf/Lx¿ 3/–3/d} cfP/ drf{ lsg]/ nfg] u/]sf] drf{ agfpg] csL{ dlxnf s[i0ff gfNjf] atfpFl5g\ .

dfcf]jfbLx¿n] ufpFdf hfF8 /S;Ldf k|ltaGw nufPkl5 clxn] drf{sf] vktdf sdL cfP klg ef/tlt/ nfg] Jofkf/Lx¿n] 3/d} Psd'i6 v/Lb u/]/ n}hfg] ePsfn] pgLx¿sf] Joj;fodf vf;} c;/ k/]sf] 5}g . oxfFaf6 ;os8f ?=*) df lsg]/ bfhL{lnª, ldl/s / l;lSsddf ef? @)) df laqmL ug]{ u/]sf] Jofkf/L eLd >]i7 atfpF5g\ .

drf{ ljz]iftM lnDa" ;d'bfosf dlxnfx¿n] agfpF5g\ . lnDa' ;d'bfodf 5f]/Ln] ljjfx ug'{cl3 drf{ agfpg l;ls;Sg'kg]{ dfGotf /x]sfn] klg k|foM dlxnfx¿n] drf{ agfpg hfg]sf x'G5g\ . a'w/fgL lnDa"sf cg';f/, hfF8f] l;hgdf hfF8/S;Lsf] vkt a9L x'g] ePsfn]]] drf{ klg a9L laqmL x'G5 .

;6]Gb| ha]u', Onfd


ca s;n] x'sf{pF5 <

Ko'7fg, afª\u];fnsf oL afnaflnsf @@ dª\l;/sf] ;'/Iff sfaf{xLdf dfl/PsL ltv' ldofsf rf/ jifL{of 5f]/L e'ldgf, !) / !# jif{sf 5f]/f clbn / chLt x'g\ . klxn]b]lv g} afa'n] 5f]8]sf oL afnaflnsf cfdfsf] d[To'kl5 a];xf/f ePsf 5g\ . k]6e/L vfg;d]t gkfPsf oL afnaflnsf b'AnfpFb} / ;'Sb} klg 5g\ .

Ps6'qmf] hUuf ;d]t gePsf logLx¿nfO{ cfdfn] lbg/ft kl/>d u/]/ x'sf{pg] / ufpFs} ljBfnodf k9fpg] sfd ul//x]sL lyOg\ . cfdf dfl/Pkl5 ljBfno hfg 5f]l8;s]sf chLt ldof ?Fb} eG5g\, æcfdf hfg'eof] . ca xfdLnfO{ s;n] x'sf{pF5 / k9fpF5 <Æ l5d]sLx¿ pgLx¿nfO{ ca ;/sf/n] x]g'{kg]{ atfpF5g\ .

;'/Iffan lgbf]{if ltv' ldof dfl/PsLdf ufpFn];dIf Ifdfofrgf ub}{ afnaflnsfnfO{ plrt Ifltk"lt{ / /fxt lbOg] atfP/ ToxfFaf6 kmls{Psf] lyof] . t/ cfdf u'dfPsf] PsxKtf ;Dd klg logLx¿n] st}af6 /fxt kfPsf 5}gg\ .

;fu/ kl08t, bfª.


nfzdfly klg cTofrf/


@)^! h]7df lhNnf …hg;/sf/Ú 3f]if0ff;efdf lvlrPsf] kmf]6f]M tNnf] nx/df bfofFaf6 bf];|f] df]xg ufxf du/, dflyNnf] nx/df afofFaf6 klxnf] s'ljhf k/fh'nL, t];|f] s[i0f uf}td / rf}yf] v8\u s'jF/ .

:ofª\hf / kj{tsf] l;dfgfdf kg]{ l;;L{sf]6–$, 5fkdf rf/ k'?if / Ps dlxnf dfcf]jfbL sfo{stf{ …;'/Iff sf/afxLÚ df dfl/Psf 5g\ . ;'/Iffkmf}hn] …bf]xf]/f] le8GtÚ eg]sf] pQm 36gfdf af/Ldf ;'Gtnf vfFb} u/]sf b'O{ hgfnfO{ lgoGq0fdf lnP/ / tLg hgfnfO{ efu]sf] a]nf uf]nL xflgPsf] :ynut cWoogdf uPsf zflGt / dfgjclwsf/sf nflu gful/s ;dfh ;~hfn tyf ;~rf/sdL{x¿sf] 6f]nLn] cfˆgf] k|ltj]bgdf hgfPsf] 5 . ;'/Iff;|f]tn] 36gfsf] af/]df s]xL atfpg rfx]g .

k|ToIfbzL{x¿sf cg';f/, !& dª\l;/sf] ;f] 36gfdf dfl/PsL lhNnf ;b:o s'ljhf k/fh'nL -k'gd_ sf] nfznfO{ sDd/dflysf ;a} sk8f vf]nL vfN8f]df pQfgf] kf/]/ To;dfly Pl/of tyf lhNnf hg;/sf/ ;b:o df]xg ufxf du/sf] nfz 3f]K6f] kf/]/ k'l/Psf] lyof] . ;'/Iffkmf}hn] uf]nL xfGg'cl3 cfkm}F;Fu af6f] ;f]w]kl5 dfcf]jfbLx¿ 8/n] efu]sf lyP . lhNnf ;b:o v8\u sF'j/

-;'lgn_, df]xg / s'ljhf 36gf:ynd} dfl/Psf lyP eg] sf]bf]sf] gndf n'ls/x]sf hgcbfntsf GofofwLz tyf lhNnf ;lrjfno ;b:o s[i0fk|;fb uf}td -lrGtg_ / ;f+:s[lts kmfF6sf ;b:o ljho ;'j]bL -ljsf;_ nfO{ kqmfp u/L Ps 306f ;f]wk'5 u/]/ uf]nL xfgL dfl/Psf] k|ToIfbzL{ :yfgLo afl;GbfnfO{ pb\w[t ub}{ ;~hfnn] hfgsf/L lbPsf] 5 .

zflGt / dfgjclwsf/sf nflu gful/s ;dfh ;~hfnn] of] 36gfsf tYox¿n]] cGt/f{li6«o dfgjLo sfg'gsf] pNnª\3g ePsf] b]vfPsfÆ atfPsf] 5 .

b'uf{k|;fb zdf{, kj{t


u[xdGqLsf] 3/d} dfcf]jfbL bafa


;a} tl:a/M z/b s]=;L=
;'v{]t a8\8Lrf}/l:yt dfcf]jfbLsf] r]skf]i6 .

;'/Iffkmf}hsf ;a} If]qLo c•f y'lk|Psf u[xdGqLsf] u[xgu/ jL/]Gb|gu/sf Joj;foLx¿ ahf/b]lv #) lsnf]ld6/ klZrd s'gfy/L uflj;sf] a•Lrf}/df …dfcf]jfbL ;QfÚ nfO{ dfl;s s/ a'‰fpF5g\ . ;'v]{tsf k|d'v lhNnf clwsf/L ltns/fd zdf{nfO{ of] s'/f yfxf 5, t/ k|zf;gn] s;}nfO{ /f]s6f]s u/]sf] 5}g . pBf]u afl0fHo ;+3sf cWoIf 6]saxfb'/ e08f/L eG5g\, æk|zf;gn] yfxf kfP klg xfd|f] afWotf a'‰]sf] 5 .Æ To;}n] lgjf{w a•Lrf}/ hfG5g\ clg dfl;s s/ a'‰fP/ kmls{G5g\, Jofkf/Lx¿ .

jL/]Gb|gu/ ahf/sf u|fxs ;'v]{t, b}n]v, c5fdsf dfcf]jfbL lgoGq0f If]qs} afl;Gbf x'g\ . dfcf]jfbL ;Qfdf btf{ x'g'kg]{ afWotf :ki6 ub}{ Ps :yfgLo Aofkf/L eG5g\, ægq dfcf]jfbLn] cfkm"sxfF btf{ gePsf k;naf6 lslgPsf] ;fdfg cfˆgf] If]qdf n}hfg} lbFb}gg\ .Æ

jL/]Gb|gu/nfO{ dfcf]jfbLn] …lxdfn gu/kflnsfÚ gfdfs/0f u/]sf 5g\ . a•Lrf}/ ToxfFsf Joj;foLx¿sf nflu tf]lsPsf] pBf]uwGbf btf{ ug]{ / s/ a'‰fpg] ;Dks{:yn xf] . ;'v]{t–h'Dnf hf]8\g] s0ff{nL /fhdfu{sf] klxnf] dfcf]jfbL r]skf]i6 klg oxLF 5 . oxfF pgLx¿ Aofl/o/ nufP/ cfjfthfjt ug]{ ;jf/L ;fwg / ofq'x¿sf] hfFr u5{g\, kxf8af6 ‰/]sfx¿nfO{ …kf;Ú x]/]/ jL/]Gb|gu/ k|j]z ug{ lbG5g\, b}n]v, c5fd, h'Dnf, sfnLsf]6 hfg]x¿nfO{ kf; ljt/0f u5{g\ . kf; glnO{ hfg]n] b}n]vsf] v8\sfaf8f / tNnf] 8'Ë]Zj/df /x]sf o:t} r]skf]i6 jf aLr–aLrdf x'g] 58\s] hfFrdf k/L ;f]wk'5, lu/ˆtf/L jf sf/afxL Joxf]g'{kg]{ x'g;S5 .

dfcf]jfbLsf a8\8Lrf}/ ufh; k|d'v bnaxfb'/ k'g -afofF_, pkk|d'v eQmaxfb'/ ;'j]bL .

dfcf]jfbLn] uPsf] ! c;f]hb]lv a•Lrf}/df pBf]u–Joj;fo btf{ ug{ yfn]sf x'g\ . gu/jf;Ln] hUuf, ef8fsf ;jf/L ;fwg, pBf]u, snsf/vfgf, v'b|f k;n, 3§, ldn, xf]6n / aGb's ;a} s'/f btf{ ug{'k5{ . hUuf aflaofrf}/df / oftfoftsf ;fwg slxn] /fd3f6, slxn] d]xns'gfdf btf{ x'G5 . dWoklZrdf~rn oftfoft Joj;foL ;+3, ;'v]{tsf s/La 8]9 ;o a;n] klg dfcf]jfbLsf] …hg;QfÚ df btf{ eO{ dfl;s s/ a'‰fO/x]sf 5g\ . ;+3sf cWoIf tyf u[xdGqL k"0f{axfb'/ v8\sfsf efO lji0f' v8\sfs} a;x¿ ;d]t dfcf]jfbLnfO{ s/ a'‰fP/ rln/x]sf 5g\, t/ pgn] o;af/] s]xL af]Ng dfg]gg\ .

s'gfy/L ufpF hg;/sf/ pkk|d'v eQmaxfb'/ ;'j]bLsf cg';f/, xfn;Dd !! ;o Jofkf/–Joj;fo pgLx¿sxfF btf{ eO;s]sf 5g\ . dfcf]jfbL s/sf] b/ ;fdfGotof Ps nfvsf] Joj;fosf] nflu dfl;s ?=!)) 5 . a; Joj;foLx¿ ?=#)) a'‰fpF5g\ . s'gfy/L ufh; k|d'v bnaxfb'/ k'g cfk"msxfF dfl;s ?=@% b]lv % xhf/;Dd s/ ltg]{ Joj;fo btf{ ePsf atfpF5g\ .


pBf]u afl0fHo ;+3, ;'v]{tsf cWoIf 6]saxfb'/ e08f/L

;/sf/–dfcf]jfbL b'j}nfO{ s/ ltg'{ k/] klg dfcf]jfbLsf] lglZrt 7fpFdf s/ lng] Joj:yfaf6 Jofkf/Lx¿n] klxn]eGbf s]xL …/fxtÚ kfPsf 5g\ . ædfcf]jfbLsf gfpFdf h;n] hlt dfu] klg lbg'kYof]{, clxn] Ps} 7fpFdf lt/] k'U5,Æ ;'v]{t pBf]u afl0fHo ;+3sf cWoIf 6]saxfb'/ e08f/Lsf] cg'ej 5 . ;'v]{t–dx]Gb|gu/ a; rnfpg] e'jg nD;fn eG5g\, æklxn] dfcf]jfbLn] hxfF e]6\of] ToxLF, hlt /sd dfu] klg lbg'kb{Yof] . clxn] sDtLdf Tof] ‰~‰6af6 d'lQm kfOPsf] 5 .Æ

;/sf/sf] k"0f{ lgoGq0fdf /x]sf] jL/]Gb|gu/df /fhfsf] lgb]{zgkl5 g]kfnu~hsf cGo If]qLo sfof{no;Fu} ;'/Iff lgsfo ;d]t ;fl/Psf 5g\ . t/ crDd, ;/sf/L pkl:ylt sd ePsf If]qdf ;Qf ;~rfngsf] cEof; ul//x]sf dfcf]jfbL jL/]Gb|gu/sf Jofkf/L–Joj;foLx¿dfly cfˆgf] lg0f{o nfb\g ;kmn 5g\ Û

ljk'n kf]v|]n, bfª


d';f kfn]/ klg cfDbfgL


zf/bf a:ofn

cGgkft jf n'ufkmf6f] h] kfof] Tolx gf]S;fg ug]{ ePsf]n] d';f b]Vg] lalQs} dfg]{ pkfo ;f]Rg yfN5g\ c?n] t/, tfg;]g gu/kflnsf j8f g+= !) e';n8f8fsf g/]Gb| l;+hfnL c?sf] lglDt clxtsf/L ag]sf] TolxF d';fnfO{ cfDbfgLsf] >f]t agfpg tD;]sf 5g\ .

pgn] sfnf] / ;]tf] /+u ldl;Psf k'R5/ gePsf] d';f kfng u/]sf 5g\ . @)%$ ;fndf gjnk/f;Laf6 Ps hf]8L d';f NofP/ d';f kfng yfn]sf l;+hfnLn] clxn] ;Dd krf;f}+ d';f a]lr;s]sf 5g\ . Ps hf]8L d';f a9Ldf @ ;o ?lkFofdf a]R5g\, pgL . kfn]sf] d';fn] aflngfnL jf cGgkftdf gf]S;fgL k'/\ofpFb}gg\ . cGo 3/kfn'jf hgfj/ ‰} dflg;n] lbPsf] vfgf vfG5 .

sltkon] /x/n] d';f kfn] klg cN;/, xiff{ nufPtsf /f]usf] pkrf/sf] lglDt d';fsf] df;' pkof]uL x'g] ePsfn] cfkm'af6 lsg]/ w]/}n] Aoj;foLs ?kd} d';f kfng yfn]sf] g/]Gb| l;+hfnL atfpF5g\ . kfNkfdf o; k|hftLsf] d';f kfng ug]{ plg dfq x'g\ . dfu a9]df Aoj;foLs ?kd} d';f kfngdf nfUg] ;f]rfO{df 5g\, pgL .

slj/fh g]kfn, kfNkf


…hgjfbL s/Úsf] df/df hgtf

dfcf]jfbLn] dsjfgk'/sf ;a}h;f] uflj; / x]6f}F8f ^, & / * j8fdf vfBkbfy{ / cGo b}lgs pkef]Uo ;fdu|L sf/f]af/ ug]{x¿dfly …s/Ú tyf lhNnfsf] k"jL{ If]qaf6 x]6f}F8fdf vfBfGg Nofpg /f]s nufPsf 5g\ . lhNnf:t/Lo Ps dfcf]jfbL g]tf oL sbdnfO{ æcfTdlge{/ cy{tGqsf] l;4fGt cg'?k ufpFdf vfBfGgsf] cefj x'g glbg ckgfOPsf] gLltÆ eG5g\, t/ cfˆgf] cltl/Qm pTkfbg :yfgLo ahf/ jf ;b/d'sfddf a]r]/ hLjg lgjf{x ug]{ ls;fgx¿nfO{ o;af6 lgs} dsf{ k/]sf] 5 . o;afx]s, dfcf]jfbLn] x]6f}F8fsf ^, & / * j8f;lxt lhNnfsf] k"jL{ If]qsf uflj;x¿df ;fF‰ ^ ah]b]lv ;jf/L;fwg k|j]zdf aGb]h nufpg] cfb]z hf/L u/]/ klg hgtfnfO{ b'Mv lbPsf 5g\ .

xfn} ;fj{hlgs ul/Psf] dfcf]jfbL s/sf] b/cg';f/ hgtfn] pgLx¿nfO{ k|lt lSj06n e6df;, af]8L, s]/fp, df;, d:ofª, ‰';]tLn, tf]/L, cfn; / cGo u]8fu'8Lsf] ?=@%, wfg, ds}, sf]bf] / ux'Fsf] ?=!%, cb'jf, a];f/, v';f{gL, cfn', Kofh, sfpnL, aGbf, d"nfnufotsf t/sf/Lx¿sf] ?=!), k|ltuf]6f ufO{uf]?sf] ?=@%, /fFuf, e}F;Lsf] ?=@), v;L, af]sf, e]8f, afv|f, aª\u'/ / ;'Fu'/sf] ?=%, xfF;, s'v'/f / cGo r/fsf] ?=!, k|lts]hL df5fsf] ?=! tyf k|ltln6/ b"wsf] @% k};f a'‰fpF5g\ . pgLx¿n] oL s/x¿ dfn;fdfg 9'jfgL ubf{ lng] u/]sf 5g\ .

o;}u/L dfcf]jfbLnfO{ xf6ahf/ / d]nfdf vfBkbfy{ / efF8fjt{g, sk8f, kmlg{r/ a]Rg] k;nx¿n] k|ltxKtf ?=!) b]lv @), :yfoL vfBkbfy{ k;nn] dfl;s ?=!) b]lv !)), :6]zg/L k;nn] ?=#), 6]n/, ;}n'g, kfg k;n / kmf]6f] :6'l8of]n] ?=% b]lv !) tyf sk8f, efF8f, xf8{j]o/, uxgf / lah'nL k;nn] ?=$) s/ ltb{5g\ . To:t}, ;fgf h'QfrKkn, tof/L kf]zfs / >[ª\uf/sf] ;fdfgsf k;nn] dfl;s ?=!) b]lv $), ljnfl;tfsf a:t' a]Rg] k;nn] ?=#) b]lv %), xf]6n / ef]hgfnon] ?=!) b]lv %), k]G6/, cf6{ k;n / kfgL3§n] ?=!), s'6fgL lk;fgL ldnn] ?=@% tyf cf}iflw k;nn] ?=@% b]lv %) ltg'{kb{5 . :yfgLo oftfoftsf ;fwgdWo] 6]Dkf]n] dfl;s ?=!%) tyf a;, 6«sn] l6«ksf] ?=%) lt5{g\ . oL ljj/0fdf gk/]sf a:t' / Joj;fodfly :yfgLo ;QfnfO{ g} s/ to u/]/ c;'Ng] 5"6 lbOPsf] 5 .

;Gtf]if Gof}kfg], x]6f}F8f


g]kfn aflx/ klg 5'jf5"t


l:dtf gf?nf


?yf dgf]/df


l/sL gf]lx{Nof08

hftLo e]befj / 5'jf5"t g]kfn aflx/ klg 5 . ;+ljwfg, sfg'g tyf /fli6«o÷cGt/f{li6«o ;lGw;D‰f}tfn] hftLo e]befj x6fP klg Jojxf/df of] hLljt 5 . clk|msL /fi6«x¿df c‰} cfkm"x¿n] hftLo e]befj ef]Ug' k/]sf] atfpg] ;]g]unsf cAb'n nfldg sdf/fn eG5g\, æd'lQmsf nflu xfdL c‰} nl8/x]sf 5f}F .Æ ;]g]un / ;f]dflnofsf clwsf+z efudf clxn] klg sfod rsf]{ hflte]bsf] c;/ /fHosf ljleGg If]qdf kl//x]sf] 5 .

ljZjs} ;DkGg dflgg] b]z hfkfg ;d]t o;af6 c5'tf] 5}g . …a'/fs'ldgÚ ToxfFsf blnt hflt dflgG5g\ . pgLx¿sf] :jtGqtf / d'lQmsf nflu ;ª\3if{/t cGt/f{li6«o dfgjclwsf/jfbL ;+:yf Odf8/sf] tYofÍ cg';f/, hfkfgdf a'/fs'ldgsf] ;ª\Vof s/La ^ s/f]8 5 . Odf8/ hfkfg sld6Lsf k|ltlglw gf]hf]dL afGbf]sf cg';f/, g]kfndf h:t} hfkfgsf a'/fs'ldgn] ug]{ cGt/hftLo ljjfxnfO{ ;dfhn] :jLsfb}{g . eG5g\, æcGt/hftLo hf]8LnfO{ hfkfgL ;dfhdf l6Sg ufx|f] 5 .Æ

ToxL cj:yf 5, l5d]sL ef/tdf klg . blnt dlxnf /fli6«o dxf;+3 ef/tsf cWoIf ?y dgf]/dfsf] egfOdf sfg"gn] lgif]w u/]klg ;fdflhs ;f]rsf sf/0f cGt/hftLo ljjfx ug]{ bDktLn] ;fdflhs / kfl/jfl/s pk]Iff / Jojwfg ;xg'k5{ . blnt dfgjclwsf/jfbLsf nflu /fli6«o cleofg ef/tsf ;+of]hs kfn lbjfs/ cGt/hftLo ljjfx ug]{ hf]8Lx¿nfO{ ef/tsf s]xL /fHodf clxn] klg lhpFb} hnfpg] k|of; x'g] u/]sf] atfpF5g\ . blntx¿nfO{ ljut %$ jif{b]lv cf/If0fsf] dfWodaf6 /fHosf ljleGg lgsfodf cj;/ pknAw u/fOP klg ef/tLo ;dfhdf hflte]b sfod} 5 .

k/Dk/fb]lv ;kmfO{ dhb'/sf] sfd ub}{ cfPsf aËnfb]zL blntx¿n] klg ;fj{hlgs :yndf k|j]z kfpFb}gg\ . ;g\ !(&! df ePsf] aËnfb]zL :jtGqtfsf] n8fOFdf d'lQmsf] cfzfn] w]/} blntx¿ ;l/s eP . t/ aËnfb]z :jtGq ePkl5 klg blntx¿ ;fdflhs e]befjaf6 d'Qm ePgg\ . aËnfb]z blnt dfgjclwsf/ ;Ë7gsf k|ltlglw aL=hL= k'yL{ eG5g\, æTo;}n] blnt d'lQmsf] n8fOF hf/L 5 .Æ aËnfb]z :jtGq ePkl5 t pN6f] blntx¿sf] ;/;kmfO{ k]zf klg vf]l;of] . aËnfb]zsf blnt g]tf afa'nfn ;/bf/sf] dfu 5, æ/f]hL/f]6L vf]l;Psf] 5, >f]t;fwg / hldgdf xfd|f] kx'Fr 5}g, To;sf/0f ;/sf/n] k'Vof}{nL k]zfdf xfdLnfO{ k'gM:yflkt ug}{k5{ .Æ

hflte]b / 5'jf5"t ljZjel/ /x]klg ;+o'Qm /fi6«;+3n] /Ëe]bnfO{ dfq ;/f]sf/sf] ljifo dfg]sf]df cGt/f{li6«o blnt P]Soa4tf ;~hfnsf ;+of]hs l/sL gf]lx{Nof08 c;Gt'i6 l5g\ . elG5g\, æhftLo e]befjsf] d'2fnfO{ ;+o'Qm /fi6«df leœofpg'k5{ .Æ hflte]b lj?4 cGt/f{li6«o bafa ;[hgf ug{ cGt/f{li6«o blnt P]Soa4tf ;~hfn / blnt u}/;/sf/L ;+:yf dxf;+3n] !$–!^ dª\l;/df sf7df8f}Fdf cfof]hgf u/]sf]] cGt/f{li6«o k/fdz{ ;Dd]ngn] hf/L u/]sf] 3f]if0ffkqdf klg d'Vo ¿kdf o;}nfO{ p7fOPsf] 5 .

cd]l/sf, hfkfg, a]nfot, sf]l/of, :jL6\h/Nof08, a]lNhod, 8]gdfs{, k|mfG;, g]b/Nof08, >LnÍf, ef/t, aËnfb]z, kfls:tfg, blIf0f clk|msf / g]kfnaf6 8]9 ;o hlt blnt g]tfx¿sf] ;xeflutf /x]sf] sfo{qmdsf] cGTodf cd]l/sfl:yt blnt P]Soa4tf ;~hfnsf k|ltlglw l:dtf gf?nfn] …sf7df8f}F 3f]if0ffkqÚ hf/L u/]sL lyOg\ . 3f]if0ffkqdf blntnfO{ ;/sf/L / lghL If]q b'j}df cf/If0fsf] Joj:yf, e"ld tyf >f]t;fwgdf ltgsf] kxF'r a9fpg k|efjsf/L sfo{qmd ug'{kg]{nufotsf a'Fbfx¿ ;dfj]z 5g\ .

afa'/fd ljZjsdf{


P;Pn;L cfO;Sof], :s"n v'n]gg\

dfcf]jfbL ljBfyL{ ;Ë7g cg]/f:jljo' qmflGtsf/Ln] @& ;fpgb]lv aGb u/fPsf c3f{vfFrLsf af]l8{Ë :s"nx¿ gv'Nbf ltgdf k9\g] b'O{ xhf/ ljBfyL{sf] eljio cGof]ndf k/]sf] 5 . ltgdWo] !) sIffdf k9\g] #^ hgf ljBfyL{x¿sf] t glhs} cfO;s]sf] 6]:6 / P;Pn;L k/LIff g} clglZrt ag]sf] 5 . u|Lg af]l8{Ë :s"ndf k9\g] lgnd >]i7 elG5g\, æljBfno hfg' t sxfF, k/LIff klg lbg kfOPnf h:tf] 5}g .Æ

cleefjs lvdaxfb'/ hL;L 5f]/f5f]/Ln] :s"n g6]s]sf] rf/ dlxgf lalt;Sbf klg v'nfpg] rf;f] s;}n] gb]vfPsf] u'gf;f] u5{g\ . To:t} cleefjs OlGb/f >]i7 :s"n aGb x'g'df ljBfno Joj:yfkg ;ldlt / lk|lG;knsf] sdhf]/L /x]sf] atfpFl5g\ . u|Lg af]l8{Ë :s"nsf lk|lG;kn czf]ss'df/ If]qL ljBfno v'nfpg cgj/t k|of; ul//x]sf] atfpF5g\ . t/ cleefjs czf]ss'df/ >]i7sf] k|Zg 5, æ5f]/f5f]/L cGoq} k9fpg n}hfg vf]Hbf lzIfsx¿n] ljBfno v'lnxfN5 lg eg]/ /f]s] . t/ clxn];Dd v'n]sf] 5}g . ljBfyL{n] P;Pn;L lbg kfPgg\ eg] To;sf] lhDd]jf/L s;n] lnG5 <Æ dfcf]jfbLx¿ cfˆgf] n8fOF z}lIfs hut;Fu geO{ ;/sf/;Fu ePsf] atfP/ pDsg] u/]sf 5g\ eg] lhNnf lzIff clwsf/L zflns /fd /]UdL ;Dks{df cfpg rfx]gg\ .

/d]z kf]v/]n, c3f{vfFrL