;"rgf k|ljlw

vfFrf] clwstd\ pkof]usf

k|ljlw / k"jf{wf/sf lx;fan] ;Dej eO;Sbf klg g]kfnL ;dfhn] cfO6Laf6 ;Sg] hlt kmfObf lnO/x]sf] 5}g .

ls/0f g]kfn


l8lh6n On':6«];gM ;'/]z/fh Gof}kfg]]

sDKo'6/ Pzf]lzP;g ckm g]kfnn] cfpg] !@–!& df3 -@%–@& hgj/L_ df sf7df8f}Fsf] jL/]Gb| cGt/f{li6«o ;Dd]ng s]Gb|df …!! cf}F Sofg OGkmf]6]sÚ cfof]hgf ub}{5 . ;g\ !((% b]lv k|To]s jif{ nfUb} cfPsf] of] d]nfnfO{ lghL If]q / ;/sf/ b'j}n] dxŒj lbPsf 5g\ . ;"rgfk|ljlw ;DaGwL pRr:t/Lo ;/sf/L cfof]usf ;b:o–;lrj cfTdf/fd l3ld/] eG5g\, ælghL If]qn] z'? u/]sf] eP klg Sofg OGkmf]6]sdf ;/sf/sf] 7"nf] rf;f] 5 .Æ

;a}n] dxŒj lbFbflbFb} klg, Sofg OGkmf]6]snfO{ gofF–gofF l8hfOgsf ;"rgf tyf ;~rf/ ;fdu|Lsf] ahf/ k|a4{gdf dfq ;Lldt eg]/ cfnf]rgf ug]{x¿ klg 5g\ . t/ Sofgsf cWoIf ljKnjdfg l;+x o;df ;xdt 5}gg\ . eG5g\, æo;k6ssf], !! cf}F d]nf cfO;L6Lsf ;fdu|L eGbf ;]jfx¿df s]lGb|t x'g]5 .Æ

g]kfnsf] 5nfª
;+rf/sf] ;fd|fHo ;"rgfk|ljlw -cfO6L_, ;"rgf tyf ;+rf/ k|ljlw -cfO;L6L_ x'Fb} ;"rgf, ;~rf/ tyf dgf]/~hg -cfO{;LO{ cyf{t\ cfO;_ sf] :j?kdf cfPsf] 5 . cfh s'g} pks/0fn] hlt sfd lbO/x]sf] 5, Ps–8]9 jif{kl5 cfpg] pks/0f Tof]eGbf bf]Aa/ ;fgf] cfsf/sf], t/ bf]Aa/ a9L sfd lbg] x'G5 . o;sf] Pp6f pbfx/0f xf], df]afOn kmf]g . Ps bzscl3;Dd O06/g]6 x]g{ 8]:s6k sDKo'6/ rflxGYof] eg] clxn] xTs]nfd} x/fpg] df]afOn eP k'U5 . t/ g]kfn sxfF 5 t o;df < Sofgsf cWoIf l;+x eG5g\, æ;du| ljZj hxfF 5, g]kfn klg ToxLF 5 . t/ c¿n] hlt pkof]u xfdLn] u/]sf 5}gf}F .Æ

;fOa/ n / a|8Aof08, lat]sf] bzsdf d'n'sdf ePsf] ;"rgf tyf ;+rf/k|ljlwsf] ljsf;sf kl5Nnf pbfx/0f x'g\ . ;'lj;' s]ang]6sf k|d'v sfo{sf/L clws[t ;'lw/ k/fh'nLsf] egfOdf a|8Aof08n] ;"rgf tyf ;+rf/k|ljlwdf ;fdfGo JolQmx¿sf] kx'FrnfO{ Jofks agfPsf] 5 . eG5g\, æljutdf 7"N7"nf cGt/f{li6«o u}/;/sf/L ;+:yf tyf Jofkfl/s sfof{nox¿sf] dfq kx'Fr x'g] cfO;L6Ldf a|8Aof08 cfPkl5 ;fdfGo JolQmsf] klg kx'Fr ;xh ePsf] 5 .Æ z'?df s]an 6]lnlehgsf] nfOg ljt/0fdf ;+nUg ;'lj;'n] oltv]/ clK6sn kmfOa/nfO{ 3/–3/df k'¥ofP/ Pp6} tf/af6 6]lnlehg / O06/g]6 lbO/x]sf] 5 .

a|8Aof08sf] cfudgkl5 ds{06fon, jN8{ln+s h:tf 8fon–ck / jfo/n]; k|ljlwaf6 O06/g]6 ;]jf lbO/x]sf g]6js{÷O06/g]6 ;]jf k|bfosx¿ oltv]/ s]an g]6js{sf] k|ljlwdf hfg yfn]sf 5g\ . /, o;sf] yfngL sf7df8f}F pkTosfaf6 ePsf] 5 .

a9\bf] k|of]u
ult ;':t g} eP klg cfO;L6Lsf] pkof]un] g]kfndf ko{6g, Aoflͪ, xjfO{;]jf, lgof{t Jofkf/, z}lIfs lqmofsnfk h:tf ljleGg If]qdf kl/jt{gsf] 5gs b]vfpg yfn]sf] 5 . ljb]zdf /x]sf cfkmGt;Fu s'/f ug'{ k¥of]– EjfO;d]n, AofÍsf] vftf x]g'{k¥of]– O06/g]6, labf jf aGb h'g;'s} a]nf vftfdf /x]sf] k};f lgsfNg' k¥of]– P6LPd, hxfFaf6 h'g;'s} a]nf hxfF;s} ;Dks{ ug'{ k¥of]– df]afOn, k};f lt/]sf] Ps–8]9 306fd} 6]lnkmf]g h8fg ug'{ k¥of]– 8An'PnPn kmf]g, cflbsf] dfWodaf6 ghflgFbf] kf/fdf g]kfnLx¿ ;"rgfk|ljlwsf gofFgofF k|of]utkm{ 8f]l/Fb} uO/x]sf 5g\ .

ljutdf ko{6sx¿nfO{ ;]jf lbg kmf]g / ˆofS;df dfq} lge{/ ko{6g Joj;foLx¿ oltv]/ l6s]l6ª, sGkmd]{zg, xf]6n l/he]{;gnufotsf s'/fdf cfO;L6Lsf] a9LeGbf a9L pkof]u ul//x]sf 5g\ . pgLx¿ Od]n, O06/g]6af6 Jofkf/ a9fpg'sf ;fy} cf–cfˆgf j]a;fO6df g]kfnaf/] ko{6sx¿nfO{ pkof]uL ;"rgf k|jfx klg ul//x]sf 5g\ .

AofÍx¿ k|lt:kwL{ ahf/df cfˆgf] sfo{Ifdtf a9fpg / u|fxsx¿nfO{ ;]jf / ;'ljwf lbg cfO;L6Lsf] pkof]u ub}{5g\ . UofNh]g z]kf{
-gfd kl/jt{g_ nIdL AofÍsf] vftf gfDr]ahf/af6 ;~rfng u5{g\ . pgL ToxLF a;L a;L cfˆgf] vftfsf] /sd x]g{ / To;af6 s;}nfO{ e'QmfgL ug{ ;S5g\ . O08f]g]lzofdf sfd ug{ uPsf b]jL/fd >]i7 -gfd kl/jt{g_ hsftf{af6} cfˆgf] kl/jf/sf ;b:ox¿sf] vftfdf slt–slt k};f xflnlbg] eGg] Joj:yf ldnfpF5g\ . g]kfnL AofÍx¿n] kl5Nnf] ;do z'? u/]sf O06/g]6 Aoflͪ ;]jf pkef]u u/]/ 3/d} a;L–a;L sf/f]af/ ug]{x¿sf] ;ª\Vof a9\bf] 5 .

u|fxsx¿nfO{ O06/g]6 Aoflͪsf] ;'ljwf lbg]df s'df/L / nIdL AofÍx¿ cufl8 5g\ . of] ;'ljwf lnPsf u|fxsx¿n] AofÍsf] lglZrt zt{df O06/g]6af6 cfˆgf] vftfdf ePsf] /sd csf]{ JolQmsf] vftfdf :yfgfGt/0f ug{ ;S5g\ . o;afx]s cfˆgf] vftfdf /sdsf] ljj/0f x]g]{, :6]6d]06 lgsfNg], r]sa'ssf] c8{/ / shf{sf] cfj]bg lbg]nufotsf sf/f]af/ t 5Fb}5g\ .

sfuhL gf]6nfO{ Knfli6ssf sf8{x¿n] k|lt:yflkt ug]{ ;+efjgf tTsfn} geP klg o;sf] ;'?cft eO;Sof] . tna AofÍsf] vftfdf hDdf x'G5Ù tkfO{F 3/d} a;]/ O06/g]6sf] dfWodaf6 6]lnkmf]g dx;'n, aRrfsf] :s"nsf] kmL cflb ltg{ ;Sg'x'G5 . g]kfn 6]lnsDo'lgs]zg sDkgL / ljleGg AofÍx¿aLr ePsf] ;D‰f}tf cg';f/ tL AofÍdf vftf x'g]x¿n] O06/g]6 Aoflͪsf] pkof]u u/]/ cfˆgf] 6]lnkmf]g ljn 3/d} a;L–a;L ltg{ ;Sg] ePsf 5g\ .

s'df/L AofÍsf l/6]n Aoflͪ Dofg]h/ ;'lgnaxfb'/ dNn eG5g\, æef]lnsf] Aoflͪ O06/g]6 Aoflͪ g} xf] .Æ dNnsf] s'/fdf c¿ AofÍ;{x¿sf] klg ljdlt gePsf] ltgn] ul//x]sf] tof/Laf6 a'´g ;lsG5 . gofF AofÍx¿n] cGt/f{li6«o:t/sf Psfpl06ª ;ˆ6j]o/af6 sf/f]af/ z'? u/]sf 5g\ eg] k'/fgf AofÍx¿ klg To:t} ;ˆ6j]o/df uO/x]sf 5g\ . o;cl3;Dd ;fdfGo ;ˆ6j]o/af6 sf/f]af/ ul//x]sf] lxdfnog AofÍn] Unf]a; ;ˆ6j]o/df sfd ug{ z'? u/]sf] 5 . glan AofÍsf] sf/f]af/ lkmgfsn ;ˆ6j]o/df cfj4 ePsf] 5 . hfgsf/x¿ clxn] ;du| Aoflͪ If]q glann] ef]ln s:tf] sbd rfNg]5 eGg] x]l//x]sf] atfpF5g\ . gfd gv'nfpg] zt{df Ps AofÍ Joj;foL eG5g\, æcfˆgf] sf/f]af/nfO{ cfO;L6Ldf cfa4 ug]{ leqL tof/Ldf Jo:t glann] ef]ln Pskl5 csf]{ ub}{ O06/g]6 Aoflͪ nufotsf cfO;L6Ldf cfwfl/t ;]jfx¿ lbg z'? u¥of] eg] cfZro{ dfGg'kb}{g .Æ

;/sf/L sfof{nox¿n] klg cfˆgf] sfd ;xh agfpg / hgtfnfO{ ;'ljwf k'¥ofpg ;"rgf tyf ;+rf/k|ljlwsf] pkof]u ug{ yfn]sf 5g\ . P;Pn;L / lqe'jg ljZjljBfnosf] ljleGg txsf k/LIffsf] glthf O06/g]6df /fVg' To:t} Pp6f sbd xf] . sd{rf/L ;+rosf]ifn] cfˆgf] k'/} tYofÍ sDKo'6/df /fv]sf] 5 . b'u{d lhNnfx¿af6 cfpg] sd{rf/Lx¿n] ca vftfkftf x]g{ klxn] h:tf] 98\8fx¿aLr xKtfF} ‰'Ng'kb}{g . lghfdtL lstfavfgfsf tYofÍx¿ k'/} sDKo'6/fOH8 ul/;lsPsf] 5 . ca Pp6f …lSnsÚ sf] e/df lghfdtL sd{rf/Lsf] JolQmut ljj/0f / sfo{s'zntfaf/] yfxf kfpg ;lsG5 .

hLjgz}nL xf] ;"rgfk|ljlw

ædfp; Psrf]l6 lSns ug]{ ljlQs} ;+;f/ tkfO{sf] x'G5 . k||To]s lbg xfdL gofF gofF k|ljwLsf] af9Ldf k|efljt eO/x]sf 5f}FÆ, /fhf 1fg]Gb|n] !^ l8;]Da/ @))$ df ef/tLo ;~rf/dfWod 6fOD; Go'h g]6js{nfO{ lbPsf] cGtjf{tf{sf] Ps jfSof+z xf] of] .

ljleGg ;dfh÷dfgjzf:qLx¿n] cfO{;L6LnfO{ cfuf]sf] pTklQ, s[lifsf] ;'?cft, :6Ld Ol~hgsf] cfljisf/ h:tf dfgj÷;dfh ljsf;sf sf]z]9'Ëfx¿sf] bfFhf]df /fv]sf 5g\ . o;sf] pkof]un] x'g] ;dosf] art / ;xh hLjgsf sf/0f cfO;L6Ln] dxŒj kfPsf] xf] . dflg;x¿n] lsgd]n, lzIffbLIff, sfof{nosf] sfd, kfgL÷aQL÷6]lnkmf]gsf] ljn e'QmfgL, c?;Fu ;Dks{h:tf cfˆgf w]/} cfjZostf k"/f ug{ cfO;L6Lsf] pkof]u ug]{ u/]sf 5g\, h;n] ubf{ of] pgLx¿sf] hLjgz}nL;Fu ufFl;g k'u]sf] 5 .

cfO;L6Lsf] clwstd


;a}sf nflu cfO6LM
lqe'jg ljZjljBfnosf] j]a;fO6n] nfvf}F ljBfyL{x¿nfO{ cfˆgf] k/LIffsf] glthf yfxf kfpg ;lhnf] kf/]sf] 5 .

pkof]u -clK6dd o'l6nfOh]zg_ ug{ ;kmn ljsl;t klZrdL ;dfhdf o;sf y'k|} rdTsf/ b]lvO;s] . y'k|} ljsl;t d'n'sx¿sf] cy{tGqdf df}lb|s sf/f]af/ x'g 5f]8]sf] 5 . qm]l86÷8]la6 h:tf Knfli6s sf8{x¿af6 3/Jojxf/, Jofkf/Joj;fo, lzIffbLIff, :jf:Yopkrf/ cflb rNg yfn]sf] 5 .

t/ g]kfndf cfd hgtfsf] hLjgz}nLd} kl/jt{g Nofpg] u/L cfO;L6Lsf] k|of]u x'g;s]sf] 5}g . uPsf] Ps bzsdf g]kfnsf] ;"rgf tyf ;+rf/k|ljlwn] k"jf{wf/ ljsf;df /fd|} ;kmntf xfl;n ug{ ;s]sf] / 5f]6f] ;dod} Od]n÷O06/g]6, ;]n'n/ df]afOn kmf]g;Fu} a]tf/ k|ljlwsf cGo kmf]gx¿ k|rngdf cfPsf] eP klg cfO;L6L cfd g]kfnLsf] hLjgz}nLdf ldl;g ;s]sf] 5}g .

sDKo'6/sf] k|of]u w]/}sf nflu c‰} klg pRr:t/Lo 6fOk/fO6/ eGbf a9L x'g;s]sf] 5}g . sDKo'6/ / O06/g]6df kx'Fr ePsfx¿ ;d]t ;a} kq cfbfgk|bfgsf nflu Od]nsf] pkof]u ub}{gg\ . ;"rgfk|ljlwsf] cTolws k|of]u x'g] ;/sf/L tyf lghL ;+:yfx¿ ;a}n] of] k|ljlwsf] clwstd pkof]u ug{ ;s]sf 5}gg\ . O06/g]6sf] k|of]u ljz]ifu/L Rof6 -s'/fsfgL_, Od]n / ljleGg ;"rgfsf] nflu eO/x]sf] 5  . ;"rgfsf nflu vf;u/L kqsf/, cWo]tf–cg';Gwfgstf{x¿n] pkof]u u5{g\ . To:t} cWoog–cg';Gwfgsf nflu ljb]z hfg vf]Hg] ljBfyL{x¿ klg O06/g]6s} dfWodaf6 pko'Qm lzIf0f;+:yfsf] vf]hL u5{g\ .

ug{ c‰} w]/} 5
s'g} b"/;~rf/ ;]jfsf] Ohfhtkqsf nflu kmd{ lng hfg]x¿nfO{ g]kfn b"/;~rf/ k|flws/0fsf sd{rf/Lx¿ hjfkm lbG5g\, æoxfF;Dd cfP/ lsg b'Mv ug'{ePsf], j]a;fO6d} 5 lg .Æ ‰§ ;'Gbf nfU5, cfO;L6Lsf] sf/0f k|flws/0fsf] ;]jf–;'ljwf :t/ dfly p7]5 . t/ j]a;fO6df pknAw Tof] kmd{ a'‰fpg / sf/afxL cl3 a9fpg cflv/ k|flws/0fdf btf{ u/]/ kmfOn v8f ug}{k5{ .

c¿ t c¿, ;"rgfk|ljlw ;DaGwL pRr:t/Lo cfof]udf cfˆgf sfdsf/afxL / lg0f{o j]a;fO6df /fVg] tyf ;b:ox¿nfO{ Od]naf6 a}7ssf] ldlt ;D‰fpg]afx]s k|foM ;a} sfdsf/afxL sfuhL ¿kd} x'G5 . oxfF;Dd ls, k|wfgdGqL cWoIf /xg'ePsf] o; cfof]usf kbflwsf/Lx¿;Fu pxfFsf] kqfrf/ sfuhaf6} x'G5 . :yfkgf ePsf] 8]9jif{ lalt;Sbf klg cfof]usf] ;lrjfno / cWoIfaLr Ps k6s klg Od]n ;Dks{ ePsf] 5}g . nfU5, k|wfgdGqL] Od]n k|of]u ub}{gg\ .

cfˆgf] ;Dk"0f{ cfGtl/s n]vf k|lqmofnfO{ sDKo'6/fOH8 u/]sf] ;+rosf]ifn] Pp6f DofUg]l6s sf8{ dfq pknAw u/fOlbg] xf] eg] k};f lgsfNg]x¿n] r]s a'´g nfd nfUg'kg]{ lyPg . ;'lj;'sf k|d'v sfo{sf/L clws[t k/fh'nL eG5g\, æhlt ul/Psf] 5 To;df clnslt ylklbFbf dfq} klg cfO;L6Ln] cfd g]kfnLx¿sf] hLjgz}nLdf kl/jt{g NofPsf] b]Vg kfOG5 .Æ

cfO6Lsf] cTolws pkof]u ug]{df ulgPsf] Aoflͪ If]qn] ;d]t c‰} sltko s'/fx¿df k/Dk/fut k4ltnfO{ 5f8\g ;s]sf] 5}g . AofÍx¿n] Jofj;flos u|fxsx¿nfO{ ;"rgfk|ljlw dfkm{t\ kfOg] s]xL ;'ljwf lbPsf ePklg cfd pkef]QmfnfO{ kmfObf x'g]vfnsf ;]jf ;'ljwf k|of]udf NofO;s]sf 5}gg\ . y'k|} AofÍsf] Pl6Pd d]lzgdf …6«fG;km/ dgLÚ eGg] a6g eP klg To;sf] pkof]u ug{ ;lsFb}g, lyRg] ljlQs} …g6 ck/]l6ªÚ eGg] ;Gb]z cfpF5 . lxdfnog AofÍsf l;i6d d]g]h/ j+zLw/ zdf{ eG5g\, æsf]/ Aoflͪ sDKo'6/fOH8 eof], t/ ;]jfx¿ lbg c‰} afFsL 5 .Æ

olt x'Fbfx'Fb} klgÙ /fhgLlts cl:y/tf, dfcf]jfbL lx+;f, v:sFbf] cy{tGqsf aLr s]xL ljsf; ePsf] 5 eg] Tof] ;"rgfk|ljlws} ePsf] 5 . cfdhgtf lxF88'n ug]{ af6f]df w/fk yfKg] dfcf]jfbL x'g\ jf ;+j}wflgs ult/f]wdf ?dlNnPsf b/af/ jf ;+;bjfbL kf6L{x¿Ù cfO;L6Lsf] ljsf;qmd /f]Sg] b':;fx; s;}n] ug{ ;Sb}gg\ . o;sf] sf/0f, s;}n] rfx]/ klg ljsf;nfO{ /f]Sg g;Sg] ;"rgf tyf ;~rf/k|ljlwsf] rl/q g} xf] .


df]afOnaf6} Aoflͪ

df5fk'R5«], s'df/L, g]kfn aËnfb]z, :6\of088{ rf6{8{ AofÍ / AofÍ ckm sf7df8f}Fdf vftf / df]afOn 5 eg] tkfO{F rfx]sf] a]nf s]xL Aoflͪ ;]jf klg lng ;Sg'x'G5 . df]afOn jf P;PdP; Aoflͪ elgg] of] ;]jfcGtu{t AofÍn] lbg] kf;j8{ -sf]8 gDa/_ 8fon u/]/ u|fxsn] df]afOn kmf]gsf] kbf{df cfˆgf] vftfsf] Aofn]G;, kl5Nnf kfFr sf/f]af/sf] ljj/0f, C0fsf] ;fFjf–Aofhsf] l:ylt, ljb]zL d'b|f PS;r]Gh b/ x]g{ ;Sb5 .

g]kfndf On]S6«f]lgs Aoflͪ ;DaGwL sfg"g gePsf]n] df]afOn Aoflͪ ;]jfnfO{ k|efjsf/L agfpg c;lhnf] eO/x]sf] lj1x¿ atfpF5g\ . sfg"gsf] cefjdf g]kfnsf afl0fHo AofÍx¿n] u|fxs / AofÍaLr s/f/ u/]/ ;]jf lbFb} cfPsf 5g\ . ;/sf/n] of] ;]jfnfO{ ;fOa/ sfg"gdf ;d]6\g'kg]{ df5fk'R5«] AofÍ, ;"rgfk|ljlw ljefusf k|d'v clgn hf]zLsf] wf/0ff 5 . n