cfj/0f
gfsfaGbLM qf;afx]s s]xL x'Gg
gful/snfO{ lhNnf ;b/d'sfd k'Ug glbP/ gfsfaGbL
u/]sf] k|rf/ ub{} cfPsf dfcf]jfbLx¿ ca pkTosf 5]Sg sl:;Psf
5g\ . t/ sf7df8f}F vfN8f]leqsf] ;'/Iff / cfk"lt{ Joj:yf
x]bf{ gfsfaGbLn] pkTosfdf qf; km}nfpg]afx]s s]xL ug{ ;Sg] b]lvFb}g .
• ls/0f
g]kfn÷/fdk|;fb k'8f;}gL

;a} tl:a/M ls/0f kf08]
|
| @# ;fpgdf hu8fF8f–cfu|f, dsjfgk'/df
e]l6Psf oL dfcf]jfbL 5fkfdf/x¿ …l/ªÚ
If]qn] k'ghL{jg kfPsf] bfaL u5{g\ . |
…@ ebf}b]lv
/fhwfgL l5g{] ;Dk"0f{ gfsf aGb ug{]Ú dfcf]jfbL 3f]if0ffn]
d'n'sd} Psvfnsf] xnrn NofPsf] 5 . sf7df8f}F pkTosfsf s/La @)
nfv, cf;kf;sf] ‰08} To;sf] cfwf hg;ª\Vof / afFsL d'n'saLr
;Dks{ laR5]b ug{] dfcf]jfbLsf] of] 3f]if0ffn] ;du| d'n'ssf] /fhgLlts,
cfly{s dfldnf k|efljt t x'G5 g}, /fhwfgLsf] cfk"lt{ ;Gt'ng
klg vnalng] kSsf 5 . dfcf]jfbLsf] /;'jf, g'jfsf]6 / l;Gw'kfNrf]s
…;+o'Qm lhNnf ;/sf/Ú sf k|d'v /hdfg tfdfËn] eg]sf
5g\, ætfdfË :jfoQ k|b]zaf6 pkTosf l5g{] ;a} gfsfx¿
clglZrtsfn;Dd aGb x'g]5g\ .Æ
dfcf]jfbLsf] …tfdfË :jfoQ k|b]zÚ
df wflbË, /;'jf, g'jfsf]6, l;Gw'kfNrf]s, sfe|], bf]nvf, /fd]5fk,
dsjfgk'/ / l;Gw'nL lhNnf k5{g\ h;n] l;Ëf] sf7df8f}F pkTosfnfO{
3]/]sf 5g\ . /fhwfgL pkTosfsf] ;dy/ efu rflxF dfcf]jfbLsf]
k|:tfljt …g]jf/ :jfoQ k|b]zÚ df k5{ . rf8af8sf
nflu g]kfnLx¿n] ahf/df cfFvf nufpg yfNg] a]nfdf PSsf;L dfcf]jfbLn]
/fhwfgLdf lsg cfFvf nufP eGg]df cf–cfˆg} vfn] ljZn]if0fx¿
5g\ . sfª\u|];h:tf] hGdhft ;+j}wflgs /fhtGqjfbL bn ;d]t
;+ljwfg;efsf] …dfcf]jfbL dfuÚ df tof/ ePsf] cj:yfdf
dfcf]jfbLsf] of] u}//fhgLlts sfo{qmd k|sfzdf cfpg'nfO{ sltkon] …/fhf
3'Sof{pg hgtfnfO{ b'Mv lbg] sfdÚ eg]sf 5g\ eg] csf{yl/sf]
egfOdf /fHo;Qfsf] s]Gb| /x]sf] /fhwfgLsf] gf8L 5fDg] dfcf]jfbLsf]
/x/ x'g;S5 of] . t/ pkTosf cf;kf;sf] If]qdf cToGt sdhf]/ /x]sf
dfcf]jfbLn] /fhwfgLdf gfsfaGbL ;kmn kfg{ ;s] o; If]qdf cfˆgf]
;Ë7g lj:tf/ ug{ ;lsg] ;f]r]sf klg x'g;S5g\ .
#) ;fpgdf u[xdGqfnon] Pp6f jStJo lbP/ zflGt;'/Iff
sfod ug{ ;/sf/ k|lta4 /x]sf] / hgtfn] dfu]sf] 7fpFdf ;'/Iff lbg
;'/IffsdL{ tof/L xfntdf a;]sf] hgfPsf] 5 . dfcf]jfbL gfsfaGbLsf]
gfd glnOsg lgsflnPsf] of] jStJosf] cfzo hgtfnfO{ gfsfaGbLsf] dgf]j}1flgs
c;/ sd k/f];\ eGg] b]lvG5 . t/ gfsfaGbLaf6 cy{tGq / ahf/df
kg{] k|efj / hgtfn] ef]Ug'kg]{ kL8f sd ug]{tkm{ ;/sf/n] ck]lIft
;r]ttf b]vfpg ;s]sf] 5}g .
dfcf]jfbLsf] rfxgf / tof/L
d'n'ssf cGo efusf] t'ngfdf /fhwfgL / cf;kf;df cfˆgf] cj:yf
cToGt sdhf]/ x'Fbfx'Fb} klg dfcf]jfbL oxL If]qdf vlgPsf 5g\ .
pkTosf 3]g]{ dfcf]jfbLsf] rlr{t …l/ª sld6LÚ Wj:t
h:t} 5 -x]= lxdfn va/klqsf, !^–#@ ;fpg_ . cfkm"
sdhf]/ ePsf] :jLsf/ ubf{ub}{} klg dfcf]jfbLx¿ /fhwfgL 3]g{
lsg tlD;Psf xf]nfg\ < @% ;fpgdf dfcf]jfbLn] hf/L u/]sf]
lj1lKt cg';f/, o; If]qdf kl5Nnf lbgdf dfcf]jfbL sfo{stf{sf] xTofsf]
>[ª\vnf rnfOPsf]n] ;f]af/] Goflos 5fglag u/L bf]ifLnfO{
;hfo lbnfpg of] gfsfaGbL ul/Psf] xf] . d"ntM …l/ª
If]qÚ sf k|efjzfnL g]tf e/t 9'Ëfgfsf] xTofsf] lj?4 cfkm"x¿n]
o:tf] sbd rfNg' k/]sf] egfO dfcf]jfbLsf] 5 . t/ jt{dfg /fHoJoj:yf
gdfGg] dfcf]jfbLn] ;/sf/;Fu …Goflos 5fglagÚ sf] cfzf
ug{' ljZjfl;nf] s'/f xf]Og . o;af6 dfcf]jfbLx¿n] …9'Ëfgf
xTof–k|s/0fÚ nfO{ /fhwfgLdf cj/f]w k'¥ofpg] Pp6f
axfgf agfPsf x'g\ eGg ;lsG5 .
dfcf]jfbL ;"qsf] csf]{ Pp6f egfO 5– Pdfn]
;/sf/df hfgf;fy p;n] pkTosfdf lj:kmf]6g / xTof /f]Sg dfcf]jfbLnfO{
cfu|x u/]sf] lyof] . ;f] ;"qsf cg';f/, /fhfnfO{ ;+ljwfg;efdf
hfg dgfpg] Pdfn]sf] jrgsf] kfngf u/]/ g} s/La Ps dlxgf dfcf]jfbLn]
/fhwfgLdf s'g} lx+;fTds sfd gu/]sf x'g\ . #! c;f/df hfjnfv]nl:yt
g]kfn 6]lnsdsf] sfof{no aflx/sf] lj:kmf]6df k/L Ps dlxnfn] Hofg
u'dfP otf /fhwfgLdf lj:kmf]6 / xTof ePsf] 5}g . Ps dlxgf otf
xTof / lj:kmf]6gsf 36gf gx'g' / PskIfLo ¿kd} ePklg o'4lj/fd
ug{ Pdfn] dxf;lrj dfwjs'df/ g]kfnaf6 k6sk6s ;/sf/;Fu cfu|x eO/xg'n]
dfcf]jfbL ;"qsf] ;f] egfOdf s]xL ;Totf ePsf] cfef; lbG5 .
t/ Pdfn] ;lDdlnt ;/sf/s} sfo{sfndf tLg ;ftfcl3 dfcf]jfbL g]tf e/t
9'Ëfgf dfl/Pkl5 dfcf]jfbLn] /fhwfgL gfsfaGbL ug{] sfo{qmd NofP .
clxn] Pdfn] / dfcf]jfbLsf] ;xdlt efFl8P/ of] kl/l:ylt lgdf{0f x'g
k'u]sf] b]lvG5 . t}klg c‰} xTof lx+;f al9xfn]sf] eg]
5}g .

dfcf]jfbLsf] pkTosf gfsfaGbLsf] 3f]if0ffn]
sf7df8f}+ k|j]zsf] d"n gfsf yfgsf]6, gfu9'Ëfaf6 x'g]
cfk"lt{ Joj:yf vNalng] qf; a9]sf] 5 . |
t/ ;'/Iff ;"qx¿ o;nfO{ dfcf]jfbLsf] axfgf
eG5g\ . pgLx¿sf] ljZn]if0fdf clxn] dfcf]jfbLx¿
/fhwfgLsf] ;}Go IfdtfnfO{ ;sL g;sL r'gf}tL lbg rflx/x]sf 5g\ .
o;f] ePdf /fhwfgLdf dgf]j}1flgs qf; km}nfpg / afFsL d'n'sdf x'g;Sg]
;'/Iff sf/afxLnfO{ klg k|efljt ug{ ;lsG5 eGg] pgLx¿sf] a'‰fO
x'g;S5 . dfcf]jfbL lgs6 Ps a'l4hLjL dfcf]jfbLs} k|rf/ z}nLdf
eG5g\, æ;fdGtjfbsf] gfOs] /fhb/af/ / p;sf k/Dk/fut ;xof]uLnfO{
sdhf]/ agfpg of] gfsfaGbL w]/} xb;Dd k|efjsf/L x'g;S5 .Æ
dWod ju{ yf]/} dfqfdf k|efljt x'g] / pRr dWod ju{nfO{ vf;} c;/ gkg{]
dfcf]jfbLsf] of] gfsfaGbLn] ;j{;fwf/0f hgtfnfO{ eg] df/df kfg]{5 .
lsgls sf7df8fF} pkTosf klxn] klxn] elgP ‰}F wgLx¿sf]
dfq a:tL xf]Og, xTof lx+;fsf sf/0f b]zel/af6 dflg;sf] 3'OFrf] nfu]sf]
of] 7fpFdf ca u/Lasf] ;ª\Vof clws x'g k'u]sf] 5 . h;sf
af/]df dfcf]jfbL g]t[Tjn] yfxf gkfPsf] axfgf ul//x]sf] 5 .
pkTosfdf pknAw dfcf]jfbL a'l4hLjL …dgf]hÚ sf] ljZn]if0f
5– æklZrddf aufP h:t} ca pkTosfdf klg /ut aufpg dfcf]jfbL
tof/ ePsf] xf] .Æ pkTosfdf x'g] o:tf sfd sf/afxLn] ef}lts
/ dgf]j}1flgs ¿kdf ;/sf/L ;+oGq …Kof/fnfOH8Ú
x'g] pgsf] ck]Iff 5 .
gf} jif{cl3 ;'b"/ ufpFx¿af6 lx+;fTds sf/afxL
yfn]sf dfcf]jfbLx¿ b'O{ jif{ otf t/fO{ / af6f]3f6f] ePsf
lhNnf ;b/d'sfd x'Fb} ca sf7df8f}F pkTosfnfO{ tf/f] agfpg yfn]sf
5g\ . casf] pgLx¿sf] sfo{qmd zx/, /fhwfgL / b]zsf cGo
cfly{s d]?b08x¿dfly k|xf/ ug{' xf] . dfcf]jfbL dhb'/
;Ë7gn] ! ebf}af6 b]zsf !) k|d'v cf}Bf]lus tyf Jofkfl/s k|lti7fgnfO{
clglZrtsfnsf nflu aGb ug{] 3f]if0ff u/]/ o;sf] ;'?cft ul/;s]sf 5g\ .
pkTosf gfsfaGbLsf] tof/Lsf nflu l5d]sL 8fF8fsf8fdf
nfUg] afbnn] dfcf]jfbL n8fs'x¿sf] cfjthfjtnfO{ ;lhnf] agfOlbPsf]
5 . t/, c;f]h nfUgf;fy ;]gfn] xfn} leœofOPsf] 6f9f;Dd
b]Vg ;lsg] ;'ljwfo'Qm ljdfg tyf x]lnsK6/n] pgLx¿sf] Tof]
cfjthfjt cj?4 kfg]{ ePsfn] klg ebf}d} gfsfaGbL ug{'kg]{ afWotf dfcf]jfbLsf]
ePsf] a'l‰G5 .
/fhwfgL gfsfaGbL ug{] wDsL lbO/x]sf dfcf]jfbL :jo+sf]
/fhwfgL cf;kf;df /fd|f] xfnt 5}g . o; If]qsf s]Gb|Lo g]tf tyf
tfdfË :jfoQ k|b]z k|d'v lxtaxfb'/ tfdfË;lxt !) hgf g]tf
ef/tsf] k6gfdf y'gfdf 5g\ . dfcf]jfbLx¿ :jo+ :jLsf/
u5{g\– /fhwfgLdf clxn] …;]N6/Ú kfpg d'lZsn 5
/ sf]xL klg PsxKtfeGbf a9L pkTosfdf l6Sg ;Sb}g . oxL ;Í6nfO{
Wofgdf /fv]/ pkTosfsf] g]t[Tjdf /jLGb| >]i7nfO{ Nofpg dfcf]jfbLsf
tNnf lgsfoaf6 dfu eP klg klxnf g} w]/} lrlgPsf] JolQm ePsfn] pgnfO{
v6fpg s]Gb|n] cfgfsfgL ul//x]sf] 5 .
dfcf]jfbLsf] ljz]if s]Gb|Lo sdf08 / pkTosf ljz]if
sdf08sf g]tfx¿ kqmfp k/]kl5 clxn] pkTosf sld6L a9L lqmofzLn
5 . To;sf] g]t[Tj ul//x]sf s]Gb|Lo ;b:o …k|efls/0fÚ
/ j}slNks s]Gb|Lo ;b:o b]j]Gb| k/fh'nL ljBfyL{ /fhgLltaf6 cfPsf
x'g\ . csf]{ Joj:yf geP;Ddsf] nflu dfq pgLx¿nfO{ of]
lhDd]jf/L ;'lDkPsf] atfOG5 . dfcf]jfbL cWoIf k|r08 lgs6 dflgg]
csf{ jl/i7 s]Gb|Lo ;b:o k'ikljqmd dNn klg clxn] pkTosfdf lqmofzLn
/x]sf] ;|f]tsf] bfaL 5 . pkTosf cf;kf;sf] dfcf]jfbLsf] Pp6f
lhNnf sld6L …8L–^Ú sf ;lrjfno ;b:o …cg'kÚ
bfaL u5{g\, æoltv]/ Wj:t ePsf] ;Ë7gnfO{ k'g;{+/rgf ug]{
sfd ;lsPsf] 5 . ca xfdL PS;gdf hfg] cj:yfdf 5f}F .Æ
cg'ksf] egfOn] klg k'li6 u5{ ;]gfsf] sf/afxL / lu/ˆtf/Lkl5
/fhwfgL cf;kf;df dfcf]jfbL ;Ë7g ‰08}‰08} lj36gsf]
d'vd} k'u]sf] lyof] .

===/, afFsL b'O{ gfsf sfe|]knf~rf]s
hf]8\g] ;fFuf / g'jfsf]6 hf]8\g] kfFrdfg] -tn_ .

|
pkTosfsf] ;'/Iff
pkTosfdf l5GgleGg ePsf] cfˆgf] ;Ë7gnfO{ k'ghL{jg lbg klg
dfcf]jfbLn] gfsfaGbLsf] 3f]if0ff u/]sf] x'g;S5 . gfsfaGbL;Fu}
dfcf]jfbLx¿ lx+;fTds sf/afxLsf nflu zx/ l5g{] ;Defjgf a9]sf]
5 . t/, ;'/Iff ;|f]tsf egfOdf dfcf]jfbLnfO{ pkTosf leq rnv]n
ug{ glbg ;'/IffJoj:yf e/kbf]{ agfOPsf] 5 . ;]gfsf] pkTosf k[tgfsf]
g]t[Tjdf hgkb k|x/L, ;z:q k|x/L / /fli6«o cg';Gwfg ljefunfO{
;d]t ;dGjo u/L u7g ul/Psf] pkTosf l8lehg sdf08n] dfcf]jfbL gfsfaGbL
/ ;'/Iff rf;f]af/] cWoog ul//x]sf] 5 .
;"rgf / ;'/Iffsf b[li6n] pkTosfdf x'g] 7"nf–;fgf
ultljlw lgoGq0f ug{ dxŒjk"0f{ e"ldsf v]Ng] wflbË
j}/]gLl:yt ;]gfsf] ^ gDa/ aflxgLn] ;d]t pkTosfdf dfcf]jfbL cfjthfjtsf]
lgu/fgL ul//x]sf] 5 . aflxgL ;|f]tsf cg';f/, /fhkl/jf/sf ;b:o,
;]gf, k|x/L, ;/sf/L sd{rf/L, s]xL ;lrj, /fk|kf, sfª\u|]; -k|hftflGqs_
/ Pdfn]sf s]xL g]tfnfO{ ljz]if ;'/Iff lbg s]Gb|df hfgsf/L u/fOPsf]
5 . ;f] aflxgLsf s0f]{n gog/fh bfxfn eG5g\, ædfcf]jfbLsf]
sfuhL lg0f{o pkTosfdf sfof{Gjogdf cfPdf Tof] eofgs x'g;S5, t/ clxn]
Tof] ;Defjgf IfL0f b]lvG5 .Æ
ef/tn] gfsfaGbL nufPsf] ‰08} !^ jif{kl5 pkTosfaf;Ln]
km]l/ csf]{ gfsfaGbLsf] ;fdgf ug{'kg{] kl/l:ylt cfPsf] 5 .
t/, ;'/Iff ;"qx¿sf egfOdf pkTosfsf nflu dfcf]jfbL gfsfaGbL
eg]sf] dgf]j}1flgs qf; dfq} xf] . To;df klg zx/L afl;Gbfx¿nfO{
k|f]kf]u08fn] a9L g} c;/ kfg{] x'gfn] dfcf]jfbLx¿n] pgLx¿dfly
k|efj kfg{ of] sfd u/]sf x'g;S5g\ . t/ o;sf] csf]{ kf6f] klg
5 . ;fgf] sl7gfO{ cfpFbf ;d]t c;Gt'i6 x'g] zxl/of ju{ gfsfaGbLn]
ubf{ dfcf]jfbLlj?4 ‰g\ cfqmf]lzt x'g] ;Defjgf klg 5 .
;'/Iff lgsfosf] ljZn]if0fdf bf];|f] o'4lj/fdtfsf
sf7df8f}Fdf dfcf]jfbLsf kfFr ;o …:k]zn 6f:s kmf];{–P;6LPkmÚ
sdf08f]x¿ kl/rflnt lyP . pgLx¿n] oxfFsf] zx/L
agfj6sf] kmfObf lnP/ of] kmf];{nfO{ pkTosfdf /fVg ;s]sf lyP .
t/ o'4lj/fdnuQ} dxf;]gfgL ls/0f u'?ªsf] xTofn] ;}lgs d'Vofno
xNnfOlbPsf] lyof] . ;}lgs clwsf/Lx¿sf cg';f/ o;kl5 ;]gfsf]
Psdfq ldzg pkTosfaf6 P;6LPkmsf] ;kmfof ug'{lyof] . o;df ;]gfn]
s]xL xb;Dd ;kmntf kfPsf] s'/f æu2f/x¿sf sf/0f pkTosfdf
kl/rflnt P;6LPkm kmf}hdf ePsf] Ifltsf sf/0f xfdLn] ToxfF afFsL #%)
sdf08f]x¿nfO{ ;'/lIft:yntkm{ ;f/]sf 5f}FÆ eGg] dfcf]jfbL
cWoIf k|r08sf] egfOn] k'li6 u5{ . t/ Ps ;}lgs clwsf/Lsf cg';f/
oltv]/ k'gM P;6LPkmsf sdf08f]x¿ pkTosf k;]sf 5g\ . ;}Go
k|jQmf, la|u]l8o/ hg/n /fh]Gb| yfkf eG5g\, ædfcf]jfbLx¿
oltv]/ sf7df8f}Fdf k:g vf]lh/x]sf 5g\ . l5d]sL lhNnfx¿
sfe|]knf~rf]s, l;Gw'kfNrf]s / bf]nvfdf ltgsf] pkl:ylt ePklg 7"nf]
;ª\Vofdf ;]gf klg kl/rflnt 5 .Æ
;'/Iff lgsfosf cg';f/, pkTosf cf;kf;df dfcf]jfbLx¿
cf]xf]/bf]xf]/ ug{] If]qdf clxn] ;]gf kl/rfng ul/Psf] 5 . zx/df
ePsf dfcf]jfbLsf cfkmGt / pgLx¿sf 3/x¿ dfly lgoldt
lgu/fgL /flvPsf] 5 . To;dfly a]nfavt 5fkf dfg{] ePsf]n] dfcf]jfbL
xf] eGg] yfxf kfO{kfO{ s;}n] klg pgLx¿nfO{ a:g lbg g;Sg]
kl/l:ylt 5 .
x'g klg clxn] sf7df8f}Fdf dfcf]jfbLsf] ef}lts eGbf
dgf]j}1flgs k|efj a9L 5 . cf;kf;af6 zx/ cfP klg sfjf{xL u/]/
ufpF g} kms{g'kg{] l:ylt 5 . ;}Go k|jQmf yfkfsf egfOdf klg
ædfcf]jfbLx¿ sf7df8f}Fsf] ;8sdf lxFl8/fv]sf xf]nfg\
t/ s'g} 3/df ltgn] …;]N6/Ú lnP/ a:g ;Sg] cj:yf 5}g .
d"n s'/f pgLx¿ oyfy{ b]vfpg rfxFb}gg\ . sf7df8fF}df
pgLx¿ cfˆgf] Ifdtf 36]sf] 5}g eGg] b]vfpg k|oTg/t 5g\ .Æ
s]Gb|Lo gLltcg';f/ g} gfsfaGbL
ul/Psf] xf]
– /hdfg
kflv|g
dfcf]jfbL …hg;/sf/Ú k|d'v g'jfsf]6, /;'jf
/ l;Gw'kfNrf]s
•
s]Gb|Lo gLlt cg';f/ g} xfdLn] gfsfaGbL ug{ nfu]sf
xf}F . @ ebf}b]lv tfdfË :jfoQ k|b]zaf6 pkTosf
l5g{] ;a} gfsfx¿ aGb x'g]5g\ . /;'jf, g'jfsf]6,
wflbË, l;Gw'kfNrf]s, bf]nvf, l;Gw'nL, /fd]5fk, sfe|],
dsjfgk'/ lhNnfaf6 sf7df8f}F k:g] gfsfx¿ aGb ul/g]5g\ .
• clxn] xfd|f]
cfGbf]ng /fhdfu{ / zx/L If]qdf dfq s]lGb|t 5 . zx/L
hgtfn] klg cfˆgf] d'lQmsf] nflu ljb|f]xdf pqg], gfsfaGbL
x'Fbf ;xg] w}o{ lnOlbg' k¥of], cfGbf]ngsf] qmddf s]xL
cK7\of/f] eP ;lxlbg xfdLn] cg'/f]w u/]sf 5f}F .
• d"n p2]Zo
pkTosfsf hgtfnfO{ ljb|f]xdf ptfg]{ xf] . To;afx]s
u'DbL xTofsf08, afu]Zj/L u0f]z:yfg / s'e/L rk|]ssf] cf?vs{nufotsf
:yfgdf ePsf 36gfsf] lgikIf 5fglagsf] nflu of] gfsfaGbL
ul/Psf] xf] . |
|
c;/ / k|efj
pkTosf / cf;kf;sf nflu cfjZos pkef]Uo j:t'sf] 7"nf] kl/df0f
aflx/af6} cfk"lt{ x'g] x'gfn] gfsfaGbLsf] k|ToIf c;/ oxfFsf]
pkef]Qmfdf b]lvg] ;Defjgf 5 . t/sf/L, rfdn, g'g, t]nh:tf b}lgs
pkef]Uo a:t'x¿ aflx/af6} cfk"lt{ x'g]x'gfn] dfcf]jfbLsf]
clglZrtsfnLg aGb !% lbgeGbf nfdf] eof] eg] dfq} klg pkTosfsf] ahf/df
xfxfsf/ dlRrg ;S5 .
pkTosfdf k|ltlbg ! nfv ln6/ k]6«f]n, ! nfv %)
xhf/ ln6/ l8h]n, # nfv ln6/ dl§t]n / ! nfv @) xhf/ ln6/ xjfO{
OGwg vkt x'G5 . g]kfn cfon lgud ;|f]tsf cg';f/, clxn] sf7df8f}Fsf]
yfgsf]6l:yt l8kf]df !% nfv ln6/ k]6«f]n, ^) nfv ln6/ l8h]n,
^) nfv ln6/ dl§t]n / Po/kf]6{l:yt l8kf]df #) nfv ln6/ xjfO{
OGwg …:6sÚ df 5 . b}lgs pkef]usf] kl/df0fnfO{
x]bf{ k]6«f]n !% lbg, l8h]n $) lbg, dl§t]n @) lbg / xjfO{
OGwg @% lbg] k'Ug] b]lvG5 .
pBf]u afl0fHo tyf cfk"lt{ dGqfnosf] tYofÍ
cg';f/ pkTosfdf k|ltJolQm ;/b/ jif{sf] !@@=! lsnf] rfdn vkt x'g]u5{ .
o; cg';f/ pkTosfsf] @) nfv hg;ª\VofnfO{ !% lbgsf nflu !) xhf/
6g rfdn rflxG5 . pkTosfsf] b}lgs cfk"lt{ Joj:yfdf s'g}
e"ldsf gePsf] g]kfn vfB ;+:yfgdf % xhf/ 6g rfdnsf] …:6sÚ
5 eg] lghL If]q;Fu of]eGbf a9L ePsf] dflgG5 . To;}n] dfcf]jfbLsf]
aGbn] pkTosfaf;LnfO{ vf;} km/s kb{}g . vfB ;+:yfgsf dxfk|aGws
v]naxfb'/ >]i7 æo:tf 36gfn] cfkm"x¿nfO{ :6s
/fVg'kg]{ dx;"; u/fPsf]Æ atfpF5g\ .
;/sf/L Ph]G;Lsf ¿kdf ahf/sf] cfk"lt{
Joj:yfdf ultnf] k|efj kfl//x]sf] ;fN6 6«]l8ªsf] :6s eg]
Tolt alnof] 5}g . p;Fu pkTosfnfO{ cf7 dlxgf k'Ug] *) xhf/ lSj06n
g'g 5 . t/, p;n] cfk"lt{ u/fpFb} cfPsf] lrgL, £o"÷t]n,
d}bf÷kL7f]nufotsf pkef]Uo ;fdu|Lx¿sf] :6s 5}g .
pkTosfdf dlxgfsf] s/La #& ;o 6g lrgL / b'O{ xhf/
6g t]n vkt x'g] u5{, h;sf] cfk"lt{ Joj:yfsf nflu ;/sf/ k'/}
lghL If]qdf lge{/ 5 . lghL If]qn] cefj l;h{gf x'g lbPg eg]
/fhwfgLsf] cfk"lt{ Joj:yf Tolt gvNalng] wf/0ff cfk"lt{
Joj:yfksx¿sf] 5 . ;fN6 6«]l8ªsf gfoa dxfk|aGws
dgf]h cfrfo{sf] ljrf/df lghL If]qn] OdfGbf/Lk"j{s ;fdfg lbg]
xf] eg] Ps dlxgf;Ddsf] gfsfaGbL dhfn] 6fg{ ;lsG5 . pgL eG5g\,
æt/ Jofkfl/s OdfGbfl/tfsf] cefjdf ahf/df g'g afx]s x/]s lrhsf]
cefj x'g;S5 .Æ t/ ;}Go k|jQmf yfkf eG5g\, æxfdL
sf7df8f}Fdf s'g} klg s'/fsf] cefj x'g lbGgf}F, gfsfaGbLnfO{ lg:t]h
kfg{ h:tf];'s} ;'/Iff lbg klg tof/ 5f}F .Æ
/fhwfgLsf wgL pRrdWod ju{nfO{ w]/} c;/ gkg]{ of]
gfsfaGbL nlDaPdf ax';ª\Vos lgDg dWod ju{ / u/LanfO{ g/fd|f]
c;/ kg]{ kSsf 5 . ljz]if u/L s]xL jif{otf åGåsf
sf/0f a;fOF ;/]/ pkTosf lelqPsfx¿ g/fd|/L k|efljt x'g]5g\ .
dfcf]jfbL g]t[Tj o:tf] ju{nfO{ kg]{ c;lhnf]sf] ljrf/} gu/L gfsfaGbLsf]
/fhgLlts nfe p7fpgdf dfq a9L nfnflot ePsf] b]lvG5 . t/ dfcf]jfbLn]
;f]r]‰}F oxfFsf] hghLjg k|efljt geP/ pkTosf–gfsfaGbL
c;kmn x'g klg ;S5 .
gfsfaGbL ;kmn
x'Fb}g
– /fh]Gb|
yfkf
k|jQmf, zfxL g]kfnL hËL c8\8f
•
dfcf]jfbLx¿ clxn] dgf]j}1flgs nfe lng
;lsG5 eGg] l;4fGtaf6 kl/rflnt 5g\ . pgLx¿
Ifdtf eGbf a9L cfˆgf] tfst /x]sf] xf}jf km}nfpg],
;'/Iff kmf}h sdhf]/ /x]sf] b]vfpg dgf]j}1flgs 9Ëaf6
;~rf/dfWod tyf dfgjclwsf/jfbLx¿df k|efj kfg]{
sfd ul//x]sf 5g\ .
• xfdL oltv]/
…;r{Ú, …Pl/of AnlsªÚ,
;'/Iff hfFr, cg'udg tyf kl/rfng u/]/ …Pl/of 8f]ldg]zg,Ú
…lkg KjfO06 ck/]zgÚ, …Pl/on ;r{Ú
h:tf sf/afxLdf s]lGb|t 5f}F . xfd|f] sf/afxL hgwgsf]
sd eGbf sd Iflt xf];\ eGg] dfGotfaf6 lgb]{lzt 5 .
• gfsfaGbL ljkmn
kfg{ xfdLnfO{ cfd hgtf tyf Jofkf/Lx¿sf] ;xof]u
h?/L 5 . xfdL rflxP hlt ;'/Iff lbg tof/ 5f}F .
/fhdfu{df xfd|f] /fd|f] pkl:ylt 5 . gf/fo0fL c~rne/sf
/fhdfu{df dfq} @@–@# j6f r]s KjfO06x¿ 5g\ .
km]l/ c:yfoL 6«"K;x¿ /fVg] / 6«"K;
g} /fVg g;lsg] 7fpFx¿df a9LeGbf a9L …d'eÚ
u/fOg]5 . ;a}n] of] gfsfaGbLsf] dgf]j}1flgs bf;tfaf6
d'Qm x'g' h?/L 5 .
• sf7df8fF}df
xfdL OGwgnufot s'g} klg s'/fsf] cefj x'g lbFb}gf}F .
xfdL gfsfaGbLnfO{ lg:t]h kfg{ h:tf];'s} ;'/Iff lbg klg
tof/ 5f}F . t/ pkef]Qmf / hgtf p7\g' h?/L 5 .
Psk6s dfq} c;kmn kfg{ ;lsof] eg] ef]ln pgLx¿n]
gfsfaGbLnfO{ xltof/ agfpg} ;Sb}gg\ .
|
|
b}lgs pkef]Uo j:t', OGwgsf] …:6sÚ Tolt
sdhf]/ b]lvGg . ;fukft / xl/of] t/sf/Lsf] cfk"lt{df eg]
c;/ kg{ ;S5, oBlk Tof] hLjg–d/0fsf] ;jfn xf]Og . gfsfaGbL;Fu}
dfcf]jfbLn] lx+;f dRrfP eg] csf]{ txsf] tgfj pTkGg x'G5 g}, t/ ;]gfsf
k|jQmfn] w]/} lx+;f x'g;Sg] ;DefjgfnfO{ gsf/]sf 5g\ . gfsfaGbL
/ lx+;fsf] cleofg ;kmn eP klg /fhwfgLsf] hg;ª\VofnfO{ To:tf
lqmofsnfkn] dfcf]jfbL kIfLo agfpg] cj:yf b]lvFb}g . gfsfaGbLsf]
tgfjsf sf/0f pgLx¿n] dfcf]jfbLsf] lvnfkmdf cfpg] ;/sf/L sfo{qmdnfO{
6]jf lbg] jftfj/0f aGg ;S5 .
pkTosf–gfsfaGbL dfkm{t ;/sf/nfO{ sdhf]/ agfP/
s]Gb|Lo ;Qf g} sAhf ug]{ of]hgf 5 eg]/ dfcf]jfbL g]tfx¿ :jo+
clxn] bfaL ul//x]sf 5}gg\ . h]7 dlxgfdf a]gL xdnf u/]otf s'g}
…rdTsf/Ú sf] vf]hL eO/x]sf] x'g;S5, ljb|f]xL kIfdf .
;dli6df x]bf{ /fhwfgLdf nlIft gfsfaGbLn] dfcf]jfbL g]t[Tjdf æs]xL
ul/xfNg'kg]{Æ afWotf ePsf] k|:6 x'G5 . b]ze/ ;/sf/sf]
cg'kl:yltn] vfnL ePsf ufpFj:tLdf l5g{ ;kmn t eP dfcf]jfbL, t/ ToxfF
cfˆgf] ;/sf/ agfpg] / ;fFlRrs} If]qLo zf;g rnfpg ;Sg] cj:yfdf
5}gg\ . cfGtl/s, If]qLo / cGt/f{li6«o sf/0fn] pgLx¿
;QfeGbf w]/} 6f9f 5g\ . zlQm k|bz{g ug'{kg]{ afWotfn] x'g;S5,
of] k6s dfcf]jfbLn] cGt/f{li6«o tj/df g} v}nfa}nf dRrfpg pkTosfdf
gfsfaGbL u/]sf 5g\ .
dfcf]jfbLsf] 3f]lift gfsfaGbL zfxL ;]gfsf] nflu df}sf
klg x'g;Qm5, cfˆgf] zlQm tyf k|ltsf/ ug{ ;Sg] Ifdtf b]vfpgsf
nflu . sf7df8f}F pkTosfnfO{ d"n c;/ kg]{ gfsf eg]sf] gf/fo0f3f6b]lv
yfgsf]6sf] k[YjL /fhdfu{ xf] . ;f] /fhdfu{df k"0f{ s]lGb|t
eO{ cf;kf;sf ;+j]bgzLn If]qx¿df lg/Gt/ / km"lt{nf] lgu/fgL
/fVg] xf] eg] dfcf]jfbL k|of; ljkmn x'g;S5 . s]xL ljB'tLo w/fk
of ¿v 9fn]/ ul/g] cj/f]wsf] t'?Gt} ;fdgf u/]/ dfcf]jfbLsf]
;zQm k|ltsf/ ug{ ;S5 ;]gfn] . ;]gfn] gfsfx¿df k"0f{
¿kn] ;'/Iff lbPklg z'?sf lbgdf 6«s wgLx¿n] cf–cfˆgf
afxgx¿ grnfpnfg\\ . t/ o:tf] cj:yfdf ;/sf/L uf8Lx¿af6}
eP klg ;fdfg 9'jfgL u/]/ pkTosfaf;LnfO{ geO{ gx'g] j:t'x¿sf]
cfk"lt{ ug{ ;lsG5 . To;af6 ljZjf; a9\g uPsf] v08df lghL
Joj;foLx¿ klg af6f]df cfpg ;S5g\ .
|