l/kf]6{
ljZn]if0f
ck/fw
ljrf/
lj1fg–ljrf/
;+If]k
cfj/0f
cy{–;+If]k
:jf:Yo
ahf/
/d‰d
v]ns'b
lr7Lkq
aLkLsf] 8fo/L
58\s]
;]/f]km]/f]
hgtf
Ct'ljrf/

 

bz}Fsf] s]/f


;fOFnf] vqLnfO{ ;a}eGbf lrGtf k/]sf] 5 ca bz}Fsf] . w]/} wfg x'g]x¿n] klg v6fP/ /fv]/ bz}F vr{sf nflu a]lr;s]sf x'G5g\ . km]l/ s]/f klg t hf]xf] ul/;s]s} x'G5g\ lg Û sxfF hfg] xf]nf bz}Fsf nflu wfg vf]Hg < lgs} ;f]Rof] p;n] .

t'n;Lxl/ sf]O/fnf

p;sf] gfd;Fu sf]xL klg ;/f]sf/ /fVb}gy] . p;sf] jf:tljs gfd k"0f{axfb'/ vqL eP klg w]/}h;f]n] ;fOFnf] vqL / jl/kl/sf dtjfnLx¿n] ;fOFnf d'lvof eGy] p;nfO{ . rt'/ vqL / 56\6' vqLsf pkflwx¿ klg kfPYof] p;n] cfˆgf] a'l4sf sf/0f .

æn cfh ;fOFnf] vqL cfof], s;nfO{ s] 7Ug] xf]Æ dfly 8fF8fsf] 3/af6 sf]O/fnf ufpFsf] cf]/fnf] ‰b}{ ubf{ b]Vg]x¿ cfk;df s'/f uy]{ . ægd:sf/ x} afx'gafh], afx'gLaHo}Æ eg]/ Pp6f 3/df k;]/ clejfbg u/]kl5 cfkm"n] rfx]sf] j:t' jf cGgkft pDsfP/} 5f]8\g' p;sf] d"n v'aL g} dfGg'k5{ . hf] sf]xLn] klg p;nfO{ hfnL, km6fxf, vfPsf] C0f gltg]{ h:tf gsf/fTds zAbx¿ yf]k/]/ k5fl8af6 s'/f sf6] klg d'v k/]/ eGg ;Sb}gy] . æof] vqLsf] u|x} s:tf], lbGg eGbf klg pDsfP/} 5f]8\5Æ ;a} o;} eGy] .
cfˆgf] cIftfsf] d'7L kmNg] v]t geP/ klg rfdns} eft vfGYof] pm cfkm" . kfvf] af/L klg sd} lyof] . d'lZsnn] tLg–rf/ dlxgf klg gk'Ug] pAhgLsf] clgsfn afx'g ufpF / v8\sf ufpFaf6} wkfpFYof] pm . afx'gx¿nfO{ ;w}F sfdsf] r6f/f] x'GYof] t/ ;fOFnf] vqLnfO{ ;w}Fsf] km';{b . c;f/df dl/dl/ 3f]l6P/ cfnL jfp;] ul//x]sf afx'gnfO{ luHofpFYof] klg pm– ænx} afx'g, cfnL /fd|f nufp, e6df; t vqLnfO{ klg k'Ug] kmnfpg' k5{ lg, vqLsf] v]t 5}g, 6fpsf]df pld|Fb}g .Æ

kl;gf tt{/L sf9]/ sfd ul//x]sf a]nf vqLsf s'/fn] sf]xL sf]xL t l/;fpFy] klg . æc;f/sf lbgdf bf}/f ;'?jfnÆ sf] pvfg p;df nfUYof] . bf}/f, ;'?jfn, h'Qf df]hfdf 7fFl6Psf] vqL ;fOFnf]nfO{ v]tsf] cfnL / s'nf]sf] l8ndf lxF8]sf] b]Vbf d'd'{l/Gy] sfd ul//x]sf afx'gx¿ .

nx} d'lvof, >f4 6fl/lbg' k¥of], tLh bz}F, ltxf/, ;ª\qmflGt 6fl/lbg' k¥of] eg]/ Pp6f 3/df yk'{ s;]kl5 gpDsfpg] t s'/} lyPg .

…v} ;fOFnf vqL, klxn]sf] klg afFsL g} 5Ú eg]/ ufx|f] dfg]/ laËf nufpg]x¿nfO{ s]/fn] nf]EofpFYof] pm . Ps b'O{ ´ofª s]/f nufPsf]n] p;nfO{ lgs} cK7\of/f] k/]sf] a]nfdf ;lhn} cGg a6'Ng ;xof]u k'UYof] . jif{el/sf rf8jf8x¿ log} s]/fn] 6fYof]{ pm .

o;k6s s]/f gk;fPsfn] ;fOFnf] vqLnfO{ lgs} lrGtf nfu]sf] lyof] . ;lk|Psf] ‰k|L y'Ddf]af6 5f]6f]kft lgl:sgf;fy vqL d':s'/fof] . 5f]6f] kftaf6 r]lKkP/ /ftf] a'Ëf] lgl:sGYof] .
cf]xf], :qL hfltnfO{ ;Gtfg hGdfpg slt ;s; k5{ Û vqLn] afv|f, ufO{, e}F;L / :jo+ vlqgL ;'Ts]/L x'Fbfsf] kL8f / 56k6L b]v]sf] lyof] . p;n] s]/fsf] y'Ddf]nfO{ a'Ëf] lgsfNg k/]sf] ;s;nfO{ ;a} :qLhfltdf bfFh]/ x]¥of] .

;fOFnf] vqLn] 6f]nfP/ s]/fnfO{ x]l//x]sf] b]v]/ vlqgL nhfO{ . æx}g s] x]l//x]sf] lg Psf]xf]/f], s]/f k;fPsf] klg slxNo} gb]v]h:tf] u/LÆ vlqgLn] ‰:sfOg\ .

æx]/ t a"9L of] s]/fnfO{ a'Ëf] lgsfNg slt ufx|f] k/]sf] 5Æ vqLn] :qL kL8f >LdtLnfO{ cgfof;} ;D‰fOlbof] .

æ:jf:gLdfG5]sf] kL8f nf]Ug]dfG5]nfO{ s] yfxf x'G5 / ÛÆ eg] klg vlqgL To;}–To;} nhfPh:tf] u/L d'h]qf]n] d'v 5f]k]/ leq kl;g\ .

Ps} j]tdf s]/fsf] y'Ddf] d/] klg km]baf6 k|z:t 5f]/fx¿ hlGd;s]sf x'gfn] vqLsf s]/fsf ´ofªx¿ h:tfsf t:t} lyP . o;}df vqL uf}/jflGjt lyof] .

æx}g P a"9f, ;fpg] ;ª\qmflGt cfpg nfUof], s]6fs]6Lx¿ rf8 dfGg'k5{ eG5g\, rfdnsf] u]8f] 5}g, s] r'k nfu]/ a;]sf xF ÛÆ vlqgLn] >Ldfg\nfO{ ‰:sfOg\ . P, xf] t lg eGb} ;fOFnf] vqL sf]O/fnf ufpFlt/ ‰¥of] .

;fOFnf] vqL ;/f;/ d'lvof afh]sf]df k'Uof] . x}g, P d'lvof af, bz}FnfO{ s]/f rflxFb}g <
cfˆgf] 3/df s]/f gePsfx¿nfO{ bz}Fdf s]/f grflxg] eGg] t s'/} lyPg . d'lvofn] ltvf sfg kfb}{– lsg grflxg' lg, eg] . vqL d';'Ss xfF:of] / ‰k|L s]/fsf] avfg ug{ yfNof], æk"/} afx| sfOFof 5g\, Pshgfn] t af]Sg} g;Sg] 3/L x'G5 d'lvof af .Æ

æslt eG5;\ tÆ d'lvofn] df]n ;'WofP .
æc¿x¿nfO{ eP kf] sl;s;fp ug'{, xh'/nfO{ d}n] s] eGg', 5 kfyL df;L{ wfg lbg'eP eOuf] lgÆ vqLn] df]n atfof] .

nf} t kSsf eof] lg, km]l/ c¿nfO{ lbP/ a]Odfg unf{;\ eGb} v¥ofP/ d'lvofn] wfg el/lbP .
æx}g P a"9f, tLh cfpg yfNof], s]6fs]6Lx¿ 5g\, 5f]/LnfO{ klg af]nfpg' k¥of] . wfgsf] aGbf]a:t s;/L ug]{ xf], a]n}df hf]xf] u/] /fd|f] x'G5Æ vlqgLn] ;D‰fOg\ .

;fOFnf] vqL km]l/ sf]O/fnf afx'g ufpFlt/ ‰¥of] . o;k6s pm ;/f;/ ejgfy kl08tsf]df uof] . kl08tsf] kl/jf/nfO{ klg lgs} 3/L s]/f rflxG5 eGg] p;nfO{ yfxf lyof] g} .
kl08t afh] klg v'zL eP/ 5 kfyL wfg lgkmGg nufP/ vqL cfkm}FnfO{ eg{ cx|fP . vqL v'zL x'Fb} wfg af]s]/ psfnf] nfUof] .

;f]x|>f4 t pm cfkm}Fsf] lhDd]jf/Lsf] eOuof] ‰g\ . a"9Ln] ;D‰fpg} k/]g . lkt[ tfg{sf nflu wf]qmf] sfFwdf xfn]/ 8fF8fkfl/sf] v8\sf ufpFlt/ ‰¥of] ;fOFnf] vqL . o;f] ;lD‰of]– xf]Og P ;fOnf, o;kflnsf] bz}FnfO{ s]/f 5}g < eg]/ t klxn] g} ;f]w]sf lyP u'0faxfb'/ v8\sfn] . pgs} 3/lt/ 58\lsof] ;fOFnf] vqL .

æv8\sf d'lvof, bz}FnfO{ s]/f eGg'x'GYof], Hofb} /fd|f] s]/f 5, ‰k|L s]/f . k"/} afx| sfOFof 5g\, Pshgf nf7]nfO{ klg xDd]xDd] k5{ af]SgnfO{ . d'lvofn] eGg'ePsf] lyof] eg]/ cfPsf], dnfO{ klg afpsf] >f4 ug{ wfg rflxPsf] 5, s]/f tkfO{Fsf] eof] . dnfO{ cf7 kfyL wfg lbg';\Æ vqLn] cfˆgf] tkm{af6 ‰k|L s]/fsf] l5gf]kmfgf] u¥of] .

æs]/f t /fd|f] 5 < cf7 kfyL clns w]/ ePg / ÛÆ v8\sf d'lvofn] df]n 36fpg vf]h] klg vqL e8\lsP/ lxF8\of] eg] sxfF vf]Hg hfg] km]l/ eGg] ;f]r]/ d'vdf cfPsf] ‰k|L s]/f u'dfpg rfx]gg\ . d'lvofn] …e}uf]Ú elglbP . cf7 kfyL wfgsf] wf]qmf] af]s]/ ;fOFnf] vqL psfnf] nfUof] . >f4sf] uhf]{ 6/]sf]df Ps lsl;dn] 9'Ss eof] pm .

;fOFnf] vqLnfO{ ;a}eGbf lrGtf k/]sf] 5 ca bz}Fsf] . w]/} wfg x'g]x¿n] klg v6fP/ /fv]/ bz}F vr{sf nflu a]lr;s]sf x'G5g\ . km]l/ s]/f klg t hf]xf] ul/;s]s} x'G5g\ lg Û sxfF hfg] xf]nf bz}Fsf nflu wfg vf]Hg < lgs} ;f]Rof] p;n] . …bz}Fsf] d'vdf ‰k|L s]/fÚ kfpFbf s;n] gb]nf t wfg eg]/ Ps lsl;dn] 9'Ss klg eof] pm .

wf]qmf] sfFwdf xfn]/ cfFugsf] l8ndf lgs}a]/ pleof] ;fOFnf] vqL . p;n] sf]O/fnf ufpFsf d'lvof af ;lD‰of], ejgfy kl08t ;lD‰of], v8\sf d'lvofnfO{ ;lD‰of] . o;k6s pm vltj8f ufpFlt/ ‰¥of] .
lrtfPkl5 gk'u]sf] slxn] lyof] / p;sf] . d'lQmgfynfO{ ‰k|L s]/f lbg] u/L cf7 kfyL wfg lnP/ vqL psfnf] nfUof] .

of] jif{sf ;fpg] ;ª\qmflGt, tLh, ;f]x|>f4, bz}F, ;lhn} 6fl/Psf]df vlqgL v'zL lyOg\ . pgn] a"9fnfO{ sxfFaf6, s;/L wfg Nofof} eg]/ ;f]w]sL klg lyOgg\ . k};f klg lyPg / o;kfln t s]/f klg Ps} 3/L dfq lyof] . æof] s]/f t xfdL cfkm}F vfg'k5{ x} cfdfÆ eg]/ s]6fs]6Ln] eg]sf lyP k6sk6s . o;k6ssf] s]/f ga]Rg s]6fs]6Ln] afa'nfO{ klg lgs} k6s eg]sf lyP . o; ljifodf a"9f;Fu ukm ug]{ ljrf/ ul/g\ vlqgLn] cfh .

a"9fsf s'/f ;'g]/ vlqgL tLg 5Ss kl/g\ . a"9fn] Pp6} 3/L s]/f rf/ rf/ hgfnfO{ saf]n]sf]df a"9LnfO{ lrGtf nfUof] . æbz}Fsf nflu eg]kl5 ;a} hgf 9'Ss k/]/ a;]sf x'G5g\, slt hgfsf] /ftf] d'vsf] egfO vfG5f} P a"9fÆ elgg\ vlqgLn] .

æePsf] Ps 3/L s]/f klg c?nfO{ lbPkl5 s]6fs]6Ln] s] vfnfg\, /f]P/ rf}k§ u5{g\ ca . s]/f k;fpFb}b]lv s]6fs]6Ln] sfOFof–sf];f–ug]sfuGo} 5g\ . rf8sf] d'vdf 5f]/f5f]/L /f]Psf] s;/L x]g'{, s] u/L lrQ a'‰fpg] xf], d t ;lSbgFÆ, vlqgLn] s]6fs]6LnfO{ hl6n ;d:ofsf ¿kdf lnOg\ . km]l/ s]6fs]6Lsf] eGbf klg 7"nf] ;d:of t s]/f s;nfO{ lbg] eGg] klg lyof] . Ps 3/L s]/f 5, rf/rf/ hgfnfO{ jrg lbPsf] 5, wfg NofPsf] 5 Û Pp6fnfO{ lbFbf csf]{ l/;fpg], csf]{nfO{ lbFbf csf]{ l/;fpg] Û Û a"9fa"9Lsf] aLrdf uDeL/ 5nkmn rn] klg a"9f] eg] Tolt uDeL/ b]lvPsf] lyPg . nf} x} a"9f, s] h'lQm nfpF5f}, d t s]xL klg hflGbgF eg]/ vlqgL klG;Og\ .

;fOFnf] vqLn] bz}Fsf d'vdf rf]/sf] lauljuL x'G5, cf}F;L–k|ltkbfsf lbglt/} s]/f lng cfpg' eg]/ s]/f saf]n u/]/ wfg NofpFbfs} cj:yfdf eg]sf]n] d'lvof afsf 5f]/f 8f]sf] af]s]/ hdf/] cf}F;Lsf] laxfg vqLsxfF k'u] . pgnfO{ b]Vg]ljlQs} v's'/L af]s]/ vqL aflx/ lgl:sof] / pgnfO{ lnP/ s]/fsf] ‰fªlt/ nfUof] .

æn c;QLn] ;Tofgf; kfl/xfn]5 lg, cfh} /flt sf6]5 x]/ Û oL ev{/} laxfgLkv nu]5, rf]k lgl:s/x]sf] 5 . csf{sf] rf]/]/ vfg s;/L ;s]sf], rf]/]/ vfg'eGbf t dg'{ lg a?Æ, ;fOFnf] vqLn] rf]/nfO{ lgs} ;/fKof] .

pkfo s]xL lyPg, d'lvof afsf 5f]/f l/Qf] 8f]sf] af]s]/ kmls{P . ejgfy kl08tsf] dfG5] cfof] 8f]sf] af]s]/ . vqLn] /flt g} s]/f rf]/L ePsf] b'Mv];f] kf]v]/ 9fn]sf] y'Ddf] b]vfOlbof] . dfG5] l/Qf] 8f]sf] g} kmls{of] . ef]lnkN6 cfPsf] d'lQmgfysf] dfG5] klg To;}u/L kmls{of] / v8\sf d'lvofsf] dfG5] klg vqLn] rf]/nfO{ u/]sf ufnLx¿dfly b'O{–rf/ ufnL yk]/ g} l/Qf] 8f]sf] lnP/ kmls{of] . vqLn] pgLx¿;Fu ca s;/L d'v b]vfpg] eg]/ b'Mv];f] ubf{ ;a}n] p;nfO{ ;fGTjgf g} lbP . rf]/n] nu]kl5 s] ug'{ t, æcfFvfn] gb]v]sf] rf]/ afa' ;dfgÆ eG5g\ . ufnL u/]/ klg s] ug'{ / Û …dgfcf];\ To;}n] bz}FÚ eGb} pgLx¿ kmls{Psf]df clnslt lrQ a'‰fof] vqLn] .

;fOFnf] vqLsf] kl/jf/df klg bz}F /fd|} cfof] o;kfln . s]6fs]6Lx¿ klg v'a} /dfP . s]6fs]6Lsf] v'zLdf a"9fa"9L klg d':s'/fP . 3/sf ;a} kl/jf/ a;]/ bxL–lrp/f / unSs kfs]sf] ‰k|L s]/f d'5]/ :jfb lnO{ lnO{ vfFbfsf] cfgGb cs}{ lyof] .