x/fPsf] ;u/dfyf lanfPsf] kftfn] 5fFuf]

8f= tLy{axfb'/ >]i7

;u/dfyfsf] r'r'/f]df rGb|–;"o{ clÍt tf]/0f uf8\bfv]l/ k|:km'6g ePsf] t]l~hªsf] xf};nfnfO{ ;/ P8d08 lxnf/Lsf] Sofd]/fn] ljZje/ kmx/fOlbPsf] syf, To;leq n's]sf Joyf / si6x¿nfO{ ;u/dfyf :j0f{ hoGtLn] k'gM hfu[t u/fOlbof] . o;} l;nl;nfdf t]l~hªsf] hGde"ld, pgsf] sd{e"ld, /fli6«otf / gful/stfsf af/]df klg s]xL rrf{x¿ eP . h] elgP klg, h] n]lvP klg t]l~hª lxdfns} 5f]/f x'g\, ;u/dfyfs} k'q x'g\ / ‰f]df]n'ª\dfs} æe"Æ x'g\ eGg] s'/f] rflxF huhfx]/ oyfy{ xf] . o;}u/L ;u/dfyf l;Ë} c6fpg] ljzfn x[bo ePsf dfgfy{ g]kfnL gful/s ;/ P8d08 lxnf/L g} x'g\ eGg] s'/fdf klg ljjfb 5}g . t/, ljZjsf] ;jf]{Rr lzv/sf] :yfg–gfd hgfpg] Pp6} ;+1fjfrs zAb gx'g' rflxF s]xL vNnf] nfUbf] ljifo ePsf] 5 . afNofj:yfdf …Pd P Pg Dofg dfg] dfG5] / l; P 6L Sof6 dfg] la/fnf]Ú eg]/ 3f]s]‰}F …Pe/]i6Ú dfg] ;u/dfyf elgPsf] xf] ls eGg] cg'e"lt cfhsf] k':tfnfO{ x'g yfn]sf] efg x'G5 . To;}u/L ef]6] z]kf{ efiffdf klg …Pe/]i6Ú dfg] ‰f]df]n'ª\df x'gk'Ub5 . ;u/dfyfdf dfgj k'u]sf] krf;f}F jif{ dgfpg] qmddf lb sf7df8f}F kf]i6 -@( d] ;g\ @))#_ df k|sflzt hf]g qmsf}/sf] n]vdf ‰f]df]n'ª\df / ;u/dfyf ljZj dfglrqdf s;/L x/fP eGg] pNn]v 5, t/ cGo s'g} klg n]vdf ;u/dfyfsf] pNn]v;Dd ePg . bLks yfkf, cfª l5l/ª z]kf{ / /Dotf lnDa"sf n]vdf klg ;u/dfyf x/fPsf] x/fo} eof] . o;/L cª\u|]hL 5fkf / lbdfuaf6 x/fpg yfn]sf] ;u/dfyf g]kfnLs} dg, dl:tis / sndaf6 gx/fcf];\ eg]/ sfdgf ug'{kg]{ ePsf] 5 .

:yfgLo gfdsf] dxŒjnfO{ k'ghf{u/0f ub}{ hfg] qmddf ;of}F jif{b]lv :yflkt gfdx¿ klg ægSsnL do"/sf KjfFvÆ pvlnP‰}F dfglrqaf6 x6\b}5g\ . :yfgLo efiff, snf, ;flxTo, ;+:s[lt / Oltxf;af6 k|dfl0ft gfdx¿ dfglrqdf k'gM clÍt x'Fb}5g\ . 5/l5d]sdf l;nf]g >LnÍf aGof], adf{ Dofgdf/ / /ªu'g ofªu'g aGof] . snsQf sf]nsftfdf kl/0ft eof] eg] aDaO{ d'DaO{df / db|f; r]GgO{df . cfˆg} b]zleq eg] syf a]Un} 5 . xfd|f] df5fk'R5«] lxdfn lkm;6]n (Fish tail) sf] gfpFdf lrlgg yfn]sf] 5Ù R5f]ef efdf/] lxd lzv/ yDa;\ ck (Thumb's up peak) ag]sf] 5 / :joDe"gfysf] dlGb/nfO{ klg …dÍL 6]DknÚ -afFb/] dlGb/_ sf] gfdn] k|Voft kfg{ vf]lhFb}5 . nx/} 6Dd ldn]sf 3/n] ;lhPsf] 6f]n ‰f]5]F lk|ms l:6«6 (Freak street) sf] gfdn] k|l;4 x'g yfNof] . zflAbs cy{ vf]Hbf lk|ms l:6«6n] ljsnfË, aLeT; jf s'g} ;'/tfn gldn]sf] t/ËL ;8s eGg] hgfpF5 . t}klg xfd|f /]:6'/fF, nh / xf]6nnfO{ of] gfd clt Kof/f] 5 . o:t} kf/fn] w/fg–wgs'6fsf] af6f]df kg]{ clt /d0fLo e]F8]6f/nfO{ rfN;{ KjfOG6 (Charles point) eGg kfpFbf c‰ /dfpg] / uj{ ug]{ xfd|f] afgL 5 . cf]vn9'Ëfb]lv e]8f r/fpFb} cfO{ k"jL{ ofqfsf] r/g ;Ldf hgfpg] e]8]6f/ eGg] :yfg gfd lj:yflkt eO{ a]nfotsf o'j/fhsf] gfddf :yflkt eof] . e]8f r/fpg] k/Dk/fnfO{ cfOGbf :d/0f ug{ gkg]{ eof] . ToxfF g e]8]6f/ 5 g e]8f uf]7fnf 5g\ . lxdfnsf] pFrfOaf6 aUbfaUb} kf]v/f km]jftfn k'u]/ ToxfFaf6 kftfn l5rf]Ng] …kftfn] 5fFuf]Ú TolQs} lanfP/ 8]le8 kmn (David' fall) df kl/0ft ePsf] 5 . o:t} :d[lt :yn aGb}5 ;u/dfyfsf] åf/df /x]sf] n'Snf xjfO{ d}bfg klg . n'SnfnfO{ t]l~hª–lxnf/L ljdfg:yn gfdfs/0f ul/;s]kl5 n'Snf r'lnP/ t]l~hª–lxnf/L aGg] xf] ls t]l~hª–lxnf/Lsf] sb ;u/dfyfaf6 Vofpl6P/ n'Snf aGg] xf] eljion] atfpnf . xfdLn] b/af/ :s"nnfO{ efg'eQmsf] pFrfOdf k'¥ofof}F ls efg'eQmsf] pFrfOnfO{ /fgLkf]v/Lsf] s'gfdf sf]Rof}F c‰} :ki6 ePsf] 5}g .

:yfggfd sf]z gfds k':ts @)$$ ;fndf g]kfn /fhsLo k|1f–k|lti7fgaf6 k|sflzt eof] . æ:yfg gfdx¿ hghLjg;Fu ;DalGwt x'G5g\ / ltgn] hgtfsf] Oltxf; jSt5g\Æ n]vs s[i0fk|sfz >]i7 hf]8 lbG5g\ . To;}n] 7fpFsf] gfd;Fu v]njf8 ug'{ eg]sf] cfˆg} :jTj;Fu v]njf8 ug'{ xf] . s[i0fk|sfz >]i7sf] k|of;nfO{ a[xb\ ¿kdf lj:tf/ u/]/ :yfg–gfdsf] Pp6f /fli6«o clen]v tof/ ub}{ hfg' xfdL ;a}sf] st{Jo x'g cfpF5 . >L % sf] ;/sf/n] klg :yfg gfdaf/] :ki6 gLlt tof/ ul/lbg'kg]{ x'G5 . cfˆgf] efiff, snf, ;flxTo, k|fs[lts ;Dkbf jf h}ljs ljljwtfnfO{ clÍt ug]{ gfdx¿sf] ;+/If0f / ;Da4{g xfdL g]kfnLx¿n] g} ug'{kg]{ xf] . hyfefjL 5f]l8lbof] eg] vf]ªdf–nf h:tf] pko'Qm gfd lzK6g–nf (Shipton la) df kl/0ft x'G5 . lxd s'v'/f] (snow cock) sf] :yfgLo gfd vf]ª\dfdf cfwfl/t pQm lxdfnL e~HofËnfO{ dsfn' kj{tf/f]xLx¿n] vf]ª\df–nf eGg 5f]l8;s]sf 5g\ .

g]kfnsf jg, jg:klt, jGohGt', r/fr'?ËL / afnLgfnL ;d]tnfO{ hgfpg] xhf/f}F :yfg gfdnfO{ ljlwjt\ ;+/If0f lbg ;s]df dfq g]kfnsf] klxrfg ;+/If0f x'G5 . of] sfo{ ufpF ljsf; ;ldltb]lv g} z'? ug{ ;lsG5 . ;+v'jf;ef lhNnfsf] Pp6} uflj; v/fªleq klg l;dn], cfdaf]6], lkkn], kmnfF6], ;Nn]/L, ;fn lj;f}gL, cf?af]6], uxt], cn}Fr], hf}jf/L, xfly;'F8] h:tf y'k|} :yfg gfd 5g\ . k"j{–klZrd dx]Gb| /fhdfu{sf] k|l;4 9Ns]a/ 9ln;Sbf klg :yfg gfd g9nf];\ eGg] xfd|f] k|of; x'g' cfjZos 5 . :yfg–gfdn] e"uf]nsf] Oltxf;nfO{ dfq x}g Oltxf;sf] e"uf]nnfO{ klg ;fy{s agfpFb5 . xfd|f :yfg–gfdx¿Ù h:t} hf}af/L, tf]/Lvs{, lga'jf6f/, ‰D;Lv]n, rfS;Laf/L, cf?3f6, cfFkrp/ OToflb gfdx¿n] xfd|f] s[lif afnL / kmnkm"nsf] Oltxf; dfq af]s]sf 5}gg\, tL :yfgsf k|fs[lts kl/j]z / jftfj/0fnfO{ klg phfu/ ul//x]sf x'G5g\ . o;}u/L jg / j[IfnfO{ clÍt ug]{ cf]v|]gL jf cf]v/ kf}jf, ;Nn]/L, afF;3f/L, lgufn], u'/fF;], uf]ug], £ofDk];fn, hf]/ ;fn ahf/, 7f]6];fn, ;tafF‰, l;dn rp/, afª\u] l;dn, nA;Lkm]bL, rfFu', sfe|], ef]n]{6f/, a/uf5L, a/af]6], tLglkkn], r'q]a]F;L cflb gfdx¿n] jg ;Dkbfsf] af]w u/fO/x]sf x'G5g\ .

Pj+ k|sf/n] 3fF;] d}bfg, rp/ / kf6gnfO{ g]kfnLx¿ :yfg gfdsf ¿kdf ljz]if k|of]u ub{5g\ . :ofª\hfsf] l;?jf/L / d':tfªsf] Nxf]dfGyfª -ef]6] efiffdf Nxf]n] xl/of] b'af] / dfGyfªn] rp/ eGg] hgfpF5_Ù sf7df8f}Fsf] 6'Fl8v]n, nlntk'/sf] nugv]n jf hfjnfv]n -g]jf/ efiffsf] æVoMÆ cyf{t\ rp/_ n] cf–cfˆg} ;+:s[lt k|:t't ul//x]sf x'G5g\ . :yfg–gfd jf:tjdf cke|+;sf] vfgL klg xf] . bxLsf] Jofkf/ x'g] rp/ æwf}VoMÆ cfh w'lnv]n ag]sf] 5 . pRrf/0f e]b, lnlke]b / efiffGt/n] ubf{ cy{k"0f{ gfd klg cy{/lxt ag]/ Joy}{ k|of]u eO/xG5 . :yfg gfdsf] /fli6«o clen]v lgdf{0f ug]{ qmddf ljleGg efiff–efifLx¿sf] cy{ s]nfP/ lg0f{odf k'Ug' cfjZos x'G5 . gSsnL gfdx¿nfO{ pv]Nb} hfg'kg]{ x'G5 . jg, j[If jf jg:kltsf cltl/Qm jGohGt', r/fr'?ËL nufot kfNt' j:t'sf gfdaf6 klg y'k|} :yfg gfdx¿sf] lgdf{0f ePsf] x'G5 .

tL gfdnfO{ g]kfnsf] h}ljs ljljwtfsf] Bf]tssf] ¿kdf klg a'´g'kg]{ x'G5 . n'lDagLsf] u}8xjf bxn] u}F8fsf] af;:yfgsf] Oltxf; af]Ng ;S5 . x'Dnf / h'Dnfsf] aLrdf kg]{ dfvf]{/ n]sn] sxLF dfvf]{/ e]8f g]kfn;Dd klg km}lnPsf] lyof] eGg] ;Í]t t lbO/x]sf] 5}g < cfhef]ln of] e]8f kfls:tfg / sflZd/;Dd dfq ;Lldt 5 . s0ff{nL If]qs} s'/f ubf{ Rofv'/] n]s, sfudf/f n]s, 8fFkm] n]s cflb gfdn] tL ;'Gb/ r/fx¿sf] afx'Notfsf af/]df k|:6\ofO/x]sf] x'G5 . o;}u/L lrtjgsf] as'Nnf 6fF8L, wflbªsf] k/]jfeL/ / kf]v/fsf] rd]/f] cf]8f/n] klg cf–cfˆgf] :yfgsf] ljz]iftfnfO{ ks8]sf x'G5g\ . o;} qmddf kfNt' hgfj/ ljz]ifsf gfddf rf}/Lvs{, ufO{3f6, e}F;fnf]6g cflbn] k|l;l4 sdfPsf 5g\ . jGohGt'df cfwfl/t gfdx¿ h:t} uf]xL6f/, h/fof]6f/ / cGo :yfg gfdx¿ g]kfnsf] e"uf]ndf ;'/lIft /xg' kb{5 .

s'g} klg 7fpFsf] gfpF ljgfsf/0f l;h{gf x'Fb}g . ToxfF Oltxf; n's]sf] x'G5, wd{, ;+:s[lt / k/Dk/fn] hu xfn]sf] x'G5, efiff, snf / ;flxTon] df}nfpg] 7fpF kfPsf] x'G5, ls+jbGtL / cg'>'ltsf nx/fn] dfgj sNkgfnfO{ 6f9f6f9f;Dd k'¥ofOlbPsf] x'G5, ef}uf]lns ljz]iftf / k|fs[lts ljlzi6tfnfO{ 5n{ª\UofOlbPsf] x'G5 . xfdL;Fu y'k|} pbfx/0fx¿ 5g\ . l;d/f]gu9 egf}F jf sLlt{k'/, n'lDagL egf}F jf lsrs aw, :ju{åf/L egf}F jf kftfn] 5fFuf], Jof; uvf{ egf}F jf v]Dkfn'ª, DofUbL egf}F jf afUdtL, s~rgk'/ egfF}F jf s~rgh+3f, dx]Gb|gu/ egf}F jf lj/f6gu/ of gf/fo0fuf]kfn rf]s g} lsg gegf}F ;a}sf cf–cfˆg} ufyf 5g\ . ltgnfO{ oyfy{df a'‰]/ :yfloTj lbg;Sg' xfd|f] st{Jo xf] . xfdLn] ljs[ltsf] lzsf/ gagL gSsnL do"/sf KjfFvnfO{ gS;faf6 pv]Ng kl5 kg{'x'Fb}g .