ljr/f agdf/f Û

eG5g\ gf/b j[If, afg/, ntf of}6} gb]Vtf dxfF
wtL{af6 pv]nL hª\un s7} ;f¥of} lg sfut\ dxfF Û
o:tf aft\ ;'gL hDa'dGqL l/;n] So}a]/ kmGSof kgL
uf]v]{ nf}l/ nufO gf/bsg} gSv" k7fof cgL .

8f= tLy{axfb'/ >]i7

slj efg'eQm kf]v/]nn] g]kfnsf] jg / jgk|zf;g af/]df k|:t't u/]sf] of] Joª\Uo agdf/fsf] k|;ª\udf oxfF ptf/]sf] x'F . gf/fdf æxl/of] jg g]kfnsf] wgÆ eGg], To;}df cfwfl/t jg u'?of]hgf klg agfpg], To;kl5 a]dfv} jg df;]/ wg sdfpg], clg cfkm" pDsg Ps lgbf]{if ‰f/nfO{ agdf/fsf] bf]if nufpg], Toltn] klg pDsg g;s]kl5 hl/jfg} lt/]/ eP klg s';L{ rflxF arfpg] zf;s / k|zf;ssf] 3]/fdf ?dlNnPsf] g]kfnsf] e"–kof{j/0fdf agdf/fsf] e"ldsf / To;sf] u'0f jf bf]ifsf] af/]df rrf{ ug]{ hdsf]{ u/]sf] x'F .
@))& ;fnsf] ;]/f]km]/f]df jg:klt cg';Gwfgsf nflu g]kfn cfPsf ef/tsf jg:kltlj1 df]xgnfn aghL{n] bf]nfn3f6, rl/sf]6 / cf]vn9'ª\ufsf ufpFa];Ldf sfª\u|];sf] a9\bf] Jofkstfsf af/]df w]/} s'/f ;'g]5g\ . To;}u/L kfvfel/ km}lnPsf] Pp6f gf}nf] ‰f/sf] ljuljuLsf] u'gf;f] klg rlr{t cj:yfdf b]v]5g\ . To; ‰f/sf] gfd ;f]Wbf æof] sfª\u|];L ‰f/ xf], sfª\u|];;Fu} cfPsf] xf]Æ eGg] pQ/ kfPsf] s'/f 8f= aghL{n] cfˆgf] zf]wkqdf n]v]sf 5g\ . To;kl5 @)@!÷@@ ;fntfsf 8f= aghL{;Fu d klg OGb|fjtL, ;'gsf]zL / lvDtL vf]nfsf ljleGg efudf jg:klt ;j]{If0f ug{ uPF . To; lj?jfnfO{ w]/}n] sfª\u|];L, yf]/}n] ltt] / s]xLn] agdf/f eg]sf] kfOof] . h] xf];\ Tof] ‰f/ Tolta]nf;Dd sf7df8f}Fdf km}ln;s]sf] lyPg . o;}u/L ;g\ !*$* cyf{t\ cfheGbf !%% jif{ klxn] la|l6; cGj]ifs x's/sf] clen]vcg';f/ Tof] ‰f/ lxdfno If]qd} k|j]z u/]sf] lyPg . t/ clxn] of] ‰f/ k"jL{ lxdfno If]qsf jg dfl;Psf 7fpF 5f]k]/ ‰08} sfnLu08sL kf/ ug]{ cj:yfdf k'u]sf] 5 . 7fpF cg';f/ of] ‰f/n], sfnf]‰f/, afª\;fª\, tLt] cflb gfpF kfPsf] eP klg clwsf+z ufpF / efiffefifLx¿df rflxF of] agdf/fs} gfddf lrlgG5 .
a~r/f]n] ¿v 9fn]/ hldg 5\ofË} kf/]kl5 nuQ} Ps–b'O{ jif{leq} ´ofDd 9flsPsf] ‰f/nfO{ b]vfP/ agdf/fsf] bf]if y'kfbf{ /x]5g\, agdf/fx¿ . jg 89]nf] nufP/ vf]l/ofv]tL vfPkl5 5f]8]sf kfvfel/ cfuf]n] kf]n]sf 3fpdf dnxd‰}F nkSs km}ng] oxL lj?jfnfO{ b]vfP/ oxL xf] agdf/f eGbf /x]5g\ vf]l/ofnLx¿ . jg ljlxg kfvfx¿df rsf]{ jiff{n] s/ª\u} b]lvg]u/L klx/f] uPsf eL/x¿nfO{ xl/ofnLn] kf]Tg] log} lj?jfnfO{ agdf/f eGbf/x]5g\ hnfwf/ ;+/If0fsf cu'jfx¿ . ef]sf ufO{afv|fx¿nfO{ e'O{F g} rfl6g] u/L clt rl/r/gsf sf/0f gfª\u} x'g nfu]sf kfvfnfO{ >Ls[i0fn] rL/ k|bfg u/]/ b|f}kbLsf] nfh /Iff u/]‰}F xl/of] j:q k|bfg ug]{ oxL jg:kltnfO{ agdf/f eGbf /x]5g\ xfd|f uf]7fnfx¿ klg . o:t} u'g / j}u'g 5'6\ofpg g;Sg] dflg;x¿nfO{ s'g} lbg of] jg:kltn] s7fnf] ;dft]/ ænf}t eg tF agdf/f ltdL ls d <Æ egL ;f]Wof] eg] xfdL gfhjfkm x'g'kg]{5 . lsgeg] xfdL;Fu cWoog 5}g, cg';Gwfg 5}g, ;xL ;"rgf 5}g / Joj:yfkgdf j}1flgs cfwf/ 5}g of] ‰f/ / xfd|f] jgls;fgaLr 7f8f] gftf ufF:gnfO{ .
agdf/f gfds of] jg:klt sxfFaf6 cfof], s;/L cfof], slxn] cfof] / ca o;n] s] unf{ eGg] rf;f] ljz]iftM ;fd'bflos jg–ljsf; / e" tyf hnfwf/ ;+/If0fsf] ;Gbe{df tLa| agfOg' kb{5 . ;a}eGbf klxn] a'´g'kg]{ s'/f] t agdf/f ‰f/ jg ljgf;sf] sf/s tTj xf] jf To;sf] k|ltkmn dfq . dflg;n] vnanfpg gkfPsf] jg–hª\un leq of] l5g{ ;Qm}g, x's{g ;Qm}g . ToxfF o;nfO{ ;f}o{–zlQm kof{Kt x'Fb}g . hxfF of] ;k|G5, ToxfF k|z:t kft kltË/ pTkfbg eO{ ufO{ j:t' / dnhnsf] nflu y'k|} ;f]t/ k|fKt x'G5 . s/La %÷& jif{ o;nfO{ gvnanfO{ 5f]8\g] xf] eg] To; 7fpFdf df6f]sf] u'0f:t/ l5§} a9\g uO{ alnof] 8fF7 ePsf c¿ ‰f/–a'6f pd|g yfN5g\ . sfnfGt/df agdf/feGbf cUnf lj?jfn] 3fd 5]n]/ o;nfO{ lj:yflkt ul/lbG5g\ . oxL qmddf jg–hª\un x's{+b} hfG5 . t/ dfG5]n] eg] vnanfpg x'Fb}g, ToxfF ufO{ afv|f 5f]8\g x'Fb}g .
dflg;sf lqmofsnfkaf6 xf];\ jf b}jLk|sf]ksf sf/0f jg / pb\leb ljlxg kfvf–kj{taf6 dg;'gL jiff{n] e":vng u/]/ xfd|f] df6f] aª\ufnsf] vf8Ldf k'¥ofpF5 . olb agdf/f ‰f/n] u'g gnufPsf] eP jg–/fli6«os/0f gLltkl5sf] jg–ljgf;sf] l;nl;nfn] k"jL{ g]kfn d?e"ld g} kf] x'g]lyof] ls eGg] cg'dfg klg ug{ ;lsG5 . t/ oxL u'gL jg:kltnfO{ xfdL agdf/f eGb}5f}F . cr]n o;}nfO{ aflxl/of ldrfxf k|hflt (Allian Invasive Species) sf] kª\lQmdf klg k'¥ofpFb} 5f}F . of] hGdhft g]kfnL geO{ aflxl/of lj?jf xf] . t/ cfn', uf]ne]8f / v';f{gLÙ ds}, sf]bf] / sfu'gf]Ù nfn'kft], dvdnL / ;okqL nufotsf ;of}F–;of}F lj?jf klg aflxl/of x'g\ . oL cltlysf ¿kdf dfq x}g g]kfnL ;+:s[lt / k/Dk/fdf klg cleGg b]lvg yfln–;s]sf 5g\ . To;}n] s'/} ga'‰L agdf/fnfO{ dfq lsg xf]Rofpg] t <
j}1flgsx¿n] of] lj?jfnfO{ ;Ddfg u/]/ Ozfk"j{ !@)–^# sf Ps afbzfxsf] gfd -o'kf6f]/ ckm kf]G6;_ ;Fu hf]8]/ o'kf6f]l/od Pl8gf]kmf]/d (Eupatorium adenophorum) eGg] ;+1f lbPsf 5g\ . k|hflt hgfpg] …Pl8gf]kmf]/dÚ n] u|Ls efiffdf u|GyLo'Qm lj?jf eGg] hgfpF5 . o;sf] 8fF7 / slnnf d'gfx¿df RofkRofk nfUg], o;} x]bf{ 3fddf rDsg] ;–;fgf u|GyL x'G5g\ . r}t–j}zfvlt/ 8fF8} ;]tf] x'g]u/L km"n km'Ng] of] slyt agdf/fdf aLpm nfu]kl5 e'jfbf/ ;–;fgf aLpmx¿ l;dnsf] e'jfh:t} atf;df p8\g yfN5g\ . clg s] 8fF8f, s] kfvf, s] vs{, s] klx/f] ;j{q km}ng ;kmn x'G5 . t/ dg;'g–jiff{n] ge]6\g] If]qdf of] k'Ug ;Qm}g . o;sf] k|efj If]q *)) ld6/b]lv @))) ld6/;Ddsf] prfOdf cjl:yt ;a} 7fpF x'g;Sb5 . x'g t of] lj?jfsf] pb\ud :yfg hd}sf / d]lS;sf]nfO{ dflgG5 t/ of] ci6«]lnof, Go'lhNof08, xjfO{, l;ª\ufk'/ nufot blIf0f k"jL{ Pl;ofsf clwsf+z 7fpFdf km}ng ;kmn eO;s]sf] 5 . c¿ b]zdf o;sf] cs}{ syf–Joyf xf]nf t/ g]kfnsf] nflu of] clxn];Dd clezfk x}g j/bfg g} ;fljt ePsf] 5 .