l/kf]6{
 lxGb"nfO{ !% k|ltzt 5"6
k|s[lt
 lxpF ljxLg x'Fb}5g\ lxdfnx¿ 
cfj/0f
 afFRg] cfwf/ ljb]zsf] /f]huf/
 ef/tdf g]kfnL sfdbf/M  ;ª\Vof 7"nf] cfDbfgL yf]/
 sdfpFb}5g\ dlxnf klg
cGtjf{tf
 dfcf]jfbLx¿;Fu xfd|f] s'g}  …sG6\ofS6Ú 5}g
– ef/tLo /fhb"t Zofdz/0f
/fhgLlt
 zlQm k"hf / k|r08ky
cy{÷ahf/
 ;sf/fTds ;Í]t, lzlyn  cj:yf
ljZn]if0f
 zlQm k"hf / k|r08ky
tGg]/L–k':tf
 !^ jif{ gk'Ub} dBkfg
ljZjsk lqms]6
 p7\b}5g\ gjk|j]zL d'n'sx¿

 g]kfnL lqms]6M st} hfnf  ghfnf Û

:yfoL :tDe
 ;DkfbsLo
 r6\ofËLtf
 lr7Lkq
 Ct'ljrf/
 aLkLsf] 8fo/L
 58\s]
 ;]/f]km]/f
 k':ts kl/ro
 hgtf

sdfpFb}5g\ dlxnf klg

8Da/s[i0f >]i7

g]kfnL dlxnfx¿n] ljb]zdf sfd u/]/ (–!) ca{ /]ld6]G; leœofPsf, kl/jf/ kfn]sf / cfly{s cj:yf ;'wf/]sf 5g\ eGg] ;'Gbf cgf}7f] nfUg;S5 . !@ jif{cl3 hfkfg k'u]sL w/fgsL zf/bf /fO{sf] hLjg:t/ ToxLFsf] sdfOn] p7]sf] xf] . lbgsf] cf7 306f sfd u/]/ dfl;s ?=&) xhf/b]lv ! nfv;Dd sdfpg] zf/bfn] sf7df8f}F / w/fgdf 3/ lsg]sL 5g\ .

j}b]lzs /f]huf/Ldf hfg] dlxnfsf ;d:of

hfg'cl3

  • ;fdflhs, kfl/jfl/s tyf sfg"gL c8\rg
  • hfg] b]z, k7fpg] Ph]G;Lsf] 5gf}6
  • k|:yfg k"j{ cfjZos hfgsf/L, tflnd, efiff / ;Lk

uPkl5

  • ;D‰f}tfsf] ;'k/Lj]If0fsf] cefj
  • cgflwsfl/s tj/n] hfg]sf] dfgj clwsf/ xgg\
  • cGt/f{li6«o dfkb08 cg';f/ k/fdz{, :jf:Yo ;]jf / hLjg aLdfsf] sdL
  • /]ld6]G; k7fpg] ;'/lIft Joj:yfsf] cefj
  • ;d:ofdf k/]sfx¿sf] cg'udg ug]{ ;+oGqsf] cefj

kms]{kl5

  • ;dfhdf k'g:yf{kgf
  • zÍf:kb ¿kdf x]g]{, s'/f sf6\g] k|j[lQ
  • sdfPsf] /sd tyf l;s]sf] ;Lk nufgL ug]{ of]hgfsf] cefj

gLlt tyf Joj:yf

  • kl/jf/ tyf ;/sf/sf] :jLs[ltsf] cfjZostf
  • bzf}F of]hgfdf dlxnfx¿ j}b]lzs /f]huf/Ldf hfg] s'/fsf] pNn]v
  • dlxnfnfO{ /f]huf/Lsf nflu ljz]if Joj:yf ug{ ;lsg] ;+j}wflgs k|fjwfg
  • g]kfnn] cg'df]bg u/]sf] dlxnf clwsf/ dxf;lGwsf] wf/f !! df dlxnf / /f]huf/L;DaGwL Joj:yf
  • a]Olhª /fli6«o sfo{of]hgfsf] dlxnf / u/LaL, dlxnf / cy{tGq, dlxnfsf] dfgj clwsf/ tyf dlxnflj?4sf] lx+;faf6 ;'/lIft /f]huf/L;DaGwL k|fjwfg

5f]/f5f]/L e]6\g g]kfn cfPsL zf/bf elG5g\, æljb]zdf dlxnfx¿nfO{ sfd ug{ ufx|f] x'G5, zf]if0f u5{g\ eGy], t/ To:tf] s]xL xf]Og /x]5 . z'?sf tLg jif{ dnfO{ …P8h:6Ú x'g dfq} s]xL ufx|f] eof] .Æ o;cl3 ;g\ !(() df sfd ug{ hd{gL k'u]sL zf/bf ToxLFaf6 hfkfgsf] eL;f agfO{ g]kfn cfP/ hfkfg uPsL x'g\ . cf7 jif{b]lv pgL xfdfdfr'sf] df]6/sf kf6{k'hf{ agfpg] sf/vfgfdf sfd ul5{g\ . ToxLF z'e /fO{;Fu ljjfx u/]sL pgL 5f]/f5f]/L e]6\g a/f]a/ g]kfn cfpFl5g\ . hfkfgdf pgL;Fu} ljhof, lzjfgLnufot ;ft hgf dlxnfx¿ sfd u5{g\ .
w/fgsf] ;]s]08/L af]l8{ª :s"nsL lzlIfsf ljhof >]i7 dfl;s Ps nfv ?k}ofF sdfpFl5g\ . æcfˆgf] b]zdf s]xL ug{ g;Sg] 7flgPsf dlxnfn] klg t cj;/ kfP eg] ug{ ;Sbf /x]5g\Æ, pgL elG5g\ . w/fgsf] cgfd gf6\o ;d"xsL lzjfgL /fO{ cf7 jif{b]lv hfkfgd} l5g\ . ToxfFs} sdfOn] pgn] w/fg / sf7df8f}Fdf 3/hUuf hf]8]sL 5g\ . /fli6«o afl0fHo AofÍ, w/fgsf] hflu/af6 gf} dlxgf 5'§L lnP/ hfkfg uPsL zLnf b]jfg oxfFsf] sdfO;Fu hfkfgsf] sdfOsf] t'ng} x'g g;Sg] atfpFl5g\ . >Ldfg\ pt} ePsfn] 3/Jojxf/ ;DxfNg / 5f]/f5f]/L x]g{ dfq kmls{PsL zLnf elG5g\, æhfkfgsf] sdfO ;lD‰Fbf t oxfF s] cfpg dg nfUYof] / ÛÆ

hfkfgdf cfˆg} l8kf6{d]G6 :6f]/ / /]:6'/]06 vf]n]]sL $( jifL{of df]lgsf /fO{ s]xL ;dootf cd]l/sfsL s/f]8klt g]kfnLsf] ¿kdf 5fkfdf rlr{t d[b'nf sf]O/fnfeGbf sd 5}gg\ . b'O{ bzscl3 hfkfg uPsL w/fgsL df]lgsf Aof8ld06gdf sf]zL c~rn RoflDkog / zfxL g]kfn jfo';]jfsL Po/ xf]:6]; lyOg\ . pgnfO{ ldng;f/ / Ifdtfjfg JolQmsf] ¿kdf ;lD‰g] pgsf Aof8ld06g k|lzIfs k|e' >]i7 eG5g\, æd hfkfgdf pgsf] l8kf6{d]06 :6f]/df klg k'u]sf] 5', pgn] Ps bh{g g]kfnL / hfkfgLx¿nfO{ /f]huf/L lbPsL 5g\ . jflif{s s/f]8f}Fsf] cfDbfgL ul5{g\ .Æ

hfkfgd} O{Zj/ yfkf;Fu ljjfx u/]sL df]lgsfsf Ps 5f]/f / Ps 5f]/L 5g\ . zf/bfsf cg';f/, df]lgsfn] /]:6'/]06 rflxF xfn} dfq vf]n]sL x'g\ . pgsf] l8kf6{d]06 :6f]/ / /]:6'/]06df g]kfnL ;fdfg / vfg]s'/fx¿ klg kfOG5g\ .

xªsªsf] sdfOn] ;k|]sf] hLjg
z'lznf /fO{sf] kl/jf/nfO{ laxfg rf/ ah]b]lv /flt gf} ah];Dd v6\bf klg w/fgsf] k;naf6 kl/jf/ wfGg wf}–wf} lyof] . ^ jif{cl3 ?=#) xhf/ C0f sf9]/ xËsË uPsL z'lznfsf] hLjgdf clxn] 7"nf] kl/jt{g cfPsf] 5 . pgL elG5g\, æxªsªdf uPkl5 xfdLnfO{ slxNo} cefj ePg . oxfF hlxNo} k};fsf] b'Mv, ToxfF sfd u/]kl5 $% b]lv &) xhf/ ?k}ofF dlxgf lbgd} sdfpg ;lsg], To;dfly ljb]z 3'Dg / w]/} s'/f l;Sg, b]Vg klg kfOg] .Æ xªsªdf aRrf x]g]{, vfgf ksfpg] sfd u/]sL z'lznfnfO{ 3/s} h:tf] sfd nfUbYof] . z'lznf xªsª uPkl5 3/ ;DxfNg], 5f]/f5f]/L x'sf{pg] / k9fpg] sfd >Ldfg\ k/z'/fdn] u/]sf lyP . jif{ lbgcl3 w/fg kmls{PsL z'lznf;Fu ca :jb]zd} s]xL ug{;Sg] cfF6 / k};f 5 . ljb]z} hfg' k/] hfkfg of sf]l/of hfg] dg 5 .

xªsªdf 3/]n' sfdbf/ g]kfnL dlxnfx¿ c¿ klg w]/} 5g\ . kfFry/, cfª;f/ª–^ sL sdnfb]jL lnDa" -clwsf/L_ n] rf/ jif{df u/]sf] sdfOn] w/fgdf 38]/L / hUuf hf]8\g'sf ;fy} ?=% nfv vr{ u/]/ >Ldfg\nfO{ sf]l/of k7fOg\ . pgsf >Ldfg\ of]u]g lnDa"n] o;cl3 stf/ uP/ dfl;s ?=& xhf/sf] sfd u/]sf lyP . ToxfF >Ldfg\n] w]/} b'Mv ubf{ klg dgUu] k};f sdfpg g;s]kl5 pgL cfk}mF xªsª uPsL x'g\ . clxn] of]u]g sf]l/ofdf dfl;s ?=*) xhf/ sdfpF5g\ . xªsªdf sfd ubf{;Dd sdnfn] klg $% xhf/ sdfPsL x'g\ . elG5g\, æca >Ldfg\sf] sdfOn] w/fgdf 3/ agfpF5' / ldNof] eg] d klg >Ldfg\ ePs} 7fpF sf]l/of hfG5' .Æ

xªsªdf Ao"6L kfn{/ sf];{ u/]sL dLgf u'?ª clxn] kf]v/fdf Ao"6L kfn{/ rnfpFl5g\ . ;ft sIff k9]sL kf]v/fsL lxdfnL u'?ªn] xªsªd} k9\g, n]Vg l;s]/ / /fd|f] sfd u/]/ kl/jf/nfO{ 6]jf lbO/x]sL 5g\ . c/adf tLg jif{ latfP/ xfn xªsª k'u]sL nLnf /fO{n] sf7df8f}Fdf hUuf lslg;lsg\ . sf7df8f}FsL /Ldf nfdf, bdssf nIdL tfdfª / ?kf /fO{, w/fgsf ;'gLtf, dgs'df/L / dfof /fO{nufot c¿ ;of}F dlxnf klg /fd|f] cfocfh{g ul//x]sf 5g\ . xªsªdf e"tk"j{ la|l6z ;}lgssf 5f]/f5f]/Lsf] cfˆg} hGdbtf{ k|df0fkq -cfO{8L_ x'g] ePsf]n] ToxfF a:g / sfd ug{ 5"6 5 . To;afx]s eL;f ldnfP/ uO{ sfd ug]{{x¿ klg w]/} 5g\ .

xªsªsf 3/, /]:6'/]06, j[¢f>d, gl;{ª xf]d nufot Jofkf/ Joj;fo, lzIf0f / kqsfl/tfdf ;d]t g]kfnL dlxnfx¿ ;kmn /x]sf 5g\ . xªsª / a'|gfOdf k|;f/0f x'g] la|l6z kmf];]{; a|f]8sfli6ª ;ld{;sf] g]kfnL ;]jfdf !@ jif{ sfd u/]/ g]kfn kmls{PsL lxdfn /fO{ ToxfFsf] g]kfnL ;dfhdf lgs} kl/lrt l5g\ . kfFr jif{cl3 3/]n' sfdbf/ ag]/ xªsª uPsL df]/ª, zlgZr/]sL uLtf …;GtfkÚ ;flxTosf/sf] ¿kdf lrlglG5g\ . xªsª g]kfnL ;flxTo d~rdf cfa¢ uLtfn] ToxfF ePsf ;flxlTos sfo{qmdx¿df w]/} k'/:sf/ / ;Ddfg kfPsL 5g\ . pgL Ps jif{cl3 g]kfn kms]{sL x'g\ . b'O{ bzscl3 xªsª k'u]sL w/fgsf] l8kf] dfljsL lzlIfsf / 6]a'n6]lg;df sf]zL c~rn RoflDkog k'ikf /fO{ xªsª lrN8«]g uf]vf{ :s"n x'Fb} clxn] sDaf]l8og z/0ffyL{ :s"nsL lk|lG;kn ePsL 5g\ . w]/} g]kfnL dlxnf / k'?ifx¿nfO{ /f]huf/L lbPsL pgL xªsªsf] cbfntdf g]kfnLx¿sf] d'2f kbf{ OG6/k|]6/sf] sfd klg ul5{g\  .

vf8Ldf g]kfnL dlxnf
rf/ jif{cl3, @)%% dª\l;/df s'a]tdf sfd ul//x]sL g]kfnL 3/]n' sfdbf/ sfgL z]kf{sf] zÍf:kb d[To'kl5 ;/sf/n] vf8L If]qdf /f]huf/Lsf nflu dlxnfx¿nfO{ k7fpg k|ltaGw nufof] . t/, To;kl5 klg w]/} dlxnf n'sLl5kL uP/ sfd ul//x]sf 5g\ . vf8L /fi6«df uPsf dlxnfx¿n] klg xªsª, hfkfg hfg]x¿n] h:tf] k};f sdfpg g;s] klg g]kfndf cfˆgf] hLjg:t/ dfly p7fPs} 5g\ . g]kfnL dlxnfx¿ vf8Ldf w]/}h;f] ;fpbL c/a, ;+o'Qm c/a Old/]6\;, stf/, s'a]t, ax/fO{g / s]xL Oh/fon, hf]8{gdf uPsf 5g\ . ;fpbL c/adf tLg jif{ a;]/ ?=& nfv sdfPsL w/fgsL %) jifL{of ;Ltf lwtfnnfO{ c‰} ljb]z hfg] wLt d/]sf] 5}g . elG5g\, æc/aaf6 kms]{kl5 3/ dd{t u/]F, >Ldfgsf] pkrf/ u/fPF, h]7f] 5f]/fnfO{ pt} k7fPF, 3/df gfltgfltgf 5g\Ù t}klg c‰} Psb'O{ jif{ sfd ug{ hfg] dg 5 .Æ

@% xhf/ ?k}ofF vr{ u/]/ ^ jif{cl3 ax/fOg k'u]sL k|ldzf /fO{ Ps jif{cl3 3/ kms]{sL x'g\ . ax/fOgd} w/fgsf hLjg yfkf du/;Fu ljjfx u/]sL k|ldzf ;ft dlxgfsf] 5f]/f] x's]{kl5 km]l/ hfg] ;'/;f/df l5g\, æ38]/L hUuf lslgof], ca 3/ agfpg] k};f h'6fpg hfg] .Æ k|ldzf;Fu} sfd u/]sf wflbËsL kf? tfdfË, ‰fkfsL /Ltf ;'Aaf, O6x/LsL b]jL u'?Ë, t/x/fsL /fwf u'?Ë nufot s}of}F dlxnfx¿n] klg dfl;s ?=!& b]lv @% xhf/;Dd sdfP/ g]kfndf 3/, hUuf, ;DklQ hf]8]sf 5g\ .

kfFr jif{cl3 lbNnL x'Fb} s'a]t k'u]sL df]/ªsL #@ jifL{of bLkf yfkfsf] cg'ej rflxF Tolt ;'vb\ 5}g . !& dlxgfdf gf} 7fpF ;/]/ dfl;s ?=!) xhf/sf] sfd u/]sL bLkf elG5g\, æhlt 7fpFdf sfd u/] klg ufx|f] x'GYof] / ;dodf k};f lbFb}gy] . /fd|f] 3/ kfpFbf /fd|} x'GYof] .Æ t}klg ToxfFsf] sdfOn] ufpFdf s]xL hUuf hf]8]sL bLkf km]l/ hfg] tfsdf l5g\ . æoxfF lbge/ ;fu;AhL a]r]/ 5fs 6fg{ ufx|f] 5, ptf b'Mv eP klg /fd|} sdfO x'G5 .Æ s'a]td} b'O{ jif{ sfd u/]sL @# jifL{of OlGb/f l3ld/]nfO{ rflxF c¿n] …lalu|P/ cfO{Ú egL s'/f sf6\bf b'Mv nfU5 .

slt 5g\ dlxnf sfdbf/ <
@)%* ;fnsf] hgu0fgfn] b]zaflx/ /x]sf s/La ;f9];ft nfv g]kfnLdWo] *( k|ltzt -^,&(,$^( hgf_ k'?if / !! k|ltzt
-*@,&!@ hgf_ dlxnf 5g\ . ;+o'Qm /fi6«;+3Lo dlxnf ljsf; sf]if -o'lgkm]d_ åf/f ;~rflnt j}b]lzs /f]huf/Ldf hfg] dlxnfx¿sf nflu ;zQmLs/0f sfo{qmdsL ;+of]hs ;? hf]zL sfd ug{ ljb]lzg] g]kfnL dlxnfx¿sf] ;ª\Vof Ps nfveGbf a9L ePsf] atfpFl5g\ .
a]nfotL gful/s 8]lj8 ;]8gn] ;dfhzf:qL u0f]z u'?Ë / huGgfy clwsf/L;Fu ldn]/ kfFr jif{cl3 u/]sf …n]a/ dfO{u|];g P08 /]ld6]G;Ú ;DaGwL cWoogn] ljb]zdf /x]sf g]kfnL sfdbf/x¿af6 jflif{s ?=*& ca{sf] /]ld6]G; g]kfn lelqPsf] b]vfpF5 . o; lx;fan] /fli6«o cy{tGqsf] d]?b08 ag]sf] /]ld6]G;df sDtLdf !! k|ltzt cyf{t\ ‰08} !) ca{ ?k}ofFsf] of]ubfg g]kfnL dlxnfx¿sf] b]lvG5 .
o'lgkm]d g]kfnsL cWoIf ;ËLtf yfkf ljb]z hfg] / hfg rfxg] dlxnfx¿ Ph]06x¿af6 7lug] u/]sf] atfpFl5g\ . o;df ;DalGwt lgsfox¿sf] Wofg cfslif{t ug{ o'lgkm]dsf] ;zQmLs/0f sfo{qmdn] !&–!( kmfu'gdf w/fgdf j}b]lzs /f]huf/Ldf uP/ kmls{Psf dlxnf / cGo ;DalGwt ;+3;+:yf Pj+ lgsfox¿aLr 5nkmn / cGt/lqmof cfof]hgf u/]sf] lyof] .

sdfOdf zÍf
g]kfn OlG:6Ro'6 ckm 8]enkd]06 :6l8h
-lg8\;_ sf sfo{sf/L k|d'v u0f]z u'?ª dlxnfn] ljb]zdf sdfPsf] k};fnfO{ sltko of]hgfljb\x¿n] ;d]t zÍfsf] b[li6n] x]g]{ u/]sf] atfpF5g\ . æj]Zofj[lQ u/]/ NofPsf] eGg;Dd afFsL /fVb}gg\, hals xfd|f] cWoogn] /]ld6]G;df dlxnfx¿ j]Zofj[lQdf w]/} hfg] elgPsf] aDaO{af6 cfpg] sdfOsf] c+z w]/} 5}gÆ, pgL eG5g\ . pgsf] cWoogn] dlxnfx¿n] ljb]zdf u/]sf] sdfO kl/jf/sf] cfly{s :t/ dha't agfpg, 3/, hUuf / 3/fo;L ;fdfg hf]8\g, afnaRrfsf] x]/rfx ug{ / k9fpg vr{ ePsf] b]vfPsf] 5 . w]/} pGglt sf7df8f}F, kf]v/f / w/fgdf ePsf] 5 eg] ufpF3/af6 cfP/ zx/ahf/df 3/hUuf hf]8\g]x¿ klg k|z:t} 5g\ . ;? hf]zLsf cg';f/, ljb]z uPsf dlxnfx¿df 3/kl/jf/ / ;dfhnfO{ /fd|f] af6f]df n}hfg] ;f]rfO, ;Lk, Ifdtf / cfTdljZjf; klg a9]sf] kfOPsf] 5 .

ædlxnfx¿nfO{ kof{Kt cj;/ glbOFbf t o:tf] 5 eg] k'?if;/x ;a}lt/ v'Nnf u¥of] eg] pgLx¿sf] sdfOn] 3/Jojxf/ dfq x}g, b]z} rNg;S5Æ, u0f]z u'?ªsf] egfO 5 . ;/sf/n] dlxnfsf nflu j}b]lzs /f]huf/Lsf] plrt cj;/ l;h{gf ug'{sf] ;f6f] s]xL 7fpFdf k|ltaGw nufpg' 7Ls xf]Og eGb} pgL eG5g\, ælgif]w ;dfwfg x}g, a? cfjZos hfgsf/L, tflnd / r]tgf lbP/ k7fpg' k5{ .Æ
ljb]zdf uPsf dlxnfn] sdfPsf] ;DklQ nf]enfUbf] eP klg of] s8f ;ª\3if{sf] k|ltkmn xf] . s]xLn] ;lhnf] / /fd|f] sfd kfPsf xf]nfg\, t/ w]/}n] b'Mv} u/]sf 5g\ . vf; u/]/ vf8L If]qdf hfg]x¿n] . To;f] t xªsª k'u]sL sdnf lnDa" -clwsf/L_ n] klg ;D‰f}tf cg';f/ k"/f tna;'ljwf glbg] dflns ofg lo lxnfO{ cbfntsf] s73/fd} pEofpg' k/]sf] lyof] . b'O{ jif{cl3 pgn] xªsªsf g]kfnLx¿nfO{ sfg"gL k/fdz{ lbg] ;+:yfsf n]vgfy sf]O/fnfsf] ;xof]udf d'2f xfn]/ @$ xhf/ #*% xªsª 8n/ -;f9] b'O{ nfv ?k}ofF_ lt/fPsL lyOg\ .